Απόπειρα διοργάνωσης συσσιτίων φυλετικού μίσους, παραμονές του Πάσχα, στην πλατεία Συντάγματος. Φαγητό μόνο για Έλληνες! Στο συμβολικό κέντρο διεκδίκησης κορυφαίων δικαιωμάτων και ελευθεριών όλων των ανθρώπων. Απειλητική εισβολή οπλοφόρου βουλευτή της Χρυσής Αυγής σε δημοτικό χώρο για να ζητήσει «εξηγήσεις» από το Δήμαρχο Αθηναίων.

Ως επίδειξη δύναμης επιβολής. «Τσαμπουκάς»! Φραστική κακοποίηση της Κικής Δημουλά, μιας μεγάλης Ελληνίδας ποιήτριας, με αφορμή μια αφελή και πρόχειρη περιγραφική της τοποθέτηση για μεγάλες κοινωνικές μεταβολές σε παραδοσιακές γειτονιές της Αθήνας. Κυρίως από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Τα γεγονότα αυτά είναι επαρκή για ένα βαθύτερο στοχασμό.


Δυστυχώς, η Χρυσή Αυγή (και αρκετές από τις ακραίες ιδέες και μηνύματα που διακινεί χωρίς ξεχωριστή επεξεργασία) έχει διεισδύσει βαθειά στην ελληνική κοινωνία. Πολύ πέρα και πάνω από τις δημοσκοπικές επιδόσεις της.

Δεν είναι καθόλου λίγοι οι συμπολίτες μας, που ενστερνίζονται ή ανέχονται ακραίες ή οριακές πολιτικές συμπεριφορές με ένα θολό σκεπτικό. Η βαριά οικονομική κρίση, η διάχυτη ανομία και η καλπάζουσα εγκληματικότητα τα επιτρέπουν όλα. Η ατέλειωτη στρατιά των ανέργων (ειδικά στις κατ’ εξοχήν παραγωγικές ηλικίες), η απουσία της έννομης προστασίας (ιδίως στους βιοτικούς χώρους των πιο αδύναμων συμπολιτών μας) και το καταλυτικό κοινό αίσθημα της ατιμωρησίας εξηγούν τη διείσδυση, την παρουσία και την απήχηση της Χρυσής Αυγής. Και των πιο ακραίων ιδεών.


Οι κίνδυνοι είναι ορατοί. Έχουμε μέσα στο ναό της Δημοκρατίας και μέσα στην κοινωνία πολιτικές δυνάμεις, που δεν πιστεύουν σε θεμελιώδεις δημοκρατικές αρχές και αξίες. Και παρόλα αυτά, απολαμβάνουν όλα τα δικαιώματα και όλες τις ευκαιρίες και δυνατότητες που προσφέρει και παρέχει η Δημοκρατία σε όλους τους πολίτες της. Χωρίς καμιά εξαίρεση. Η Δημοκρατία έχει απλούς και καθαρούς κανόνες. Την αρχή της πλειοψηφίας και την απόλαυση όλων των ελευθεριών από όλους. Η υπεράσπισή της, όμως, δεν είναι εύκολη υπόθεση.


Η άκριτη, όμως, στοχοποίηση της Χρυσής Αυγής εμπεριέχει πολλαπλάσιους και μονιμότερους κινδύνους. Και αυτή. Η στοχοποίηση με πρόθεση τη συγκομιδή ίδιων κομματικών ωφελημάτων, από οποιοδήποτε πολιτικό σχηματισμό, δεν συμβάλλει στην ιδεολογική καθαρότητα της στόχευσης. Ο λόγος των υποστατών σήμερα πολιτικών δυνάμεων κινείται σε πολύ χαμηλό βαρόμετρο. Μπορεί οι περισσότεροι συμπολίτες μας να ακολουθούν ή να ανέχονται κάποιο κομματικό φορέα, οι ίδιοι, όμως, δεν τον εμπιστεύονται επαρκώς. Απρόσφορη καταλήγει και η υπερβολική αντίδραση. Η δικαστική κατάρρευση των ισχυρισμών επώνυμων πολιτικά προσώπων για διάπραξη του κακουργήματος της ληστείας από προβεβλημένα στελέχη της Χρυσής Αυγής δείχνει τα όρια της υπεραντίδρασης.

Και δεν πρέπει να μας διαφύγει μια τρίτη διάσταση. Να μην επαναπαυθούμε στην έλλειψη ικανών ηγετικών στελεχών στη Χρυσή Αυγή και στην απουσία, στον ευρύτερο χώρο της, προσώπων με υψηλότερα πνευματικά προσόντα από αυτά που παρελαύνουν περιστασιακά από τη μικρή οθόνη. Όσο υφίστανται οι παράγοντες που αποτέλεσαν τη φάτνη γέννησής της, τόσο ελλοχεύει ο κίνδυνος μετασχηματισμού της σε ένα πιο ικανό πολιτικά και πιο διαβρωτικό ιδεολογικά πολιτικό φορέα.


Το ερώτημα είναι αμείλικτο. Ποια είναι η ενδεδειγμένη πολιτική απέναντι σε έναν ακραίο πολιτικό φορέα και σε ένα σκοτεινό κράμα ιδεών που δεν είναι συμβατές με τη Δημοκρατία;
Πρώτον, όσοι υπηρετούν τις θεσμικές εξουσίες της ελληνικής Δημοκρατίας να εκτελούν τα καθήκοντά τους έναντι όλων μορφών ανομίας και παρανομίας. Με την προσήκουσα επιμέλεια. Χωρίς εκπτώσεις και χωρίς υπερβολές. Απροσωπόληπτα. Και χωρίς κραυγές και συνθήκες πανικού.

Δεύτερον, επιτέλους να μπει στην ιδεολογική μάχη η ίδια η κοινωνία. Η εκπαίδευση και η Εκκλησία. Και οι πνευματικοί άνθρωποι. Να κάψουν τις ρίζες που τροφοδοτούν τις ρατσιστικές και ξενοφοβικές ιδέες. Μακριά από τον ξύλινο και συχνά κάλπικο ή ψευδεπίγραφο κομματικό λόγο. Μακριά απ’ τους ποικιλώνυμους λαϊκιστές. Να αναλάβει η κοινωνία τις ευθύνες της, χωρίς την κηδεμονία κανενός.


Εφημερίδα Πρώτο Θέμα, Κυριακή 12.5.2013
Αντώνης Ν. Βγόντζας