Οι μαντινάδες,τα δίστιχα ποιητικά αριστουργήματα της κρητικής γλωσσικής παράδοσης, φόρεσαν “τα ρούχα τα σκολιάτικα”,τα γιορτινά τους ρούχα, και αποδέχτηκαν τη χαρασανή πρόσκληση να είναι τα “τιμώμενα πρόσωπα” στη μουσικοχορευτική εκδήλωση στην πλατεία του Χαρασού το Σαββατόβραδο της 23ης Αυγούστου.

Συντελεστής και αίτιος της εξαιρετικής αυτής συνάντησης ο Μορφωτικός-Εξωραϊστικός Σύλλογος Χαρασού “Ο Άγιος Ευστάθιος”,ο οποίος προετοίμασε και διοργάνωσε για έκτη συνεχή χρονιά ένα Παγκρήτιο Διαγωνισμό Μαντινάδας με θέμα “η μαντινάδα”.Συνοδοιπόρος ο Σύλλογος Κρητών Στιχουργών “Μιχάλης Καυκαλάς”.

Οι οιωνοί,σε πληθυντικό αριθμό, προμηνύουν θετικά, χαμογελαστά, ορεξάτα και μοσκομύριστα αποτελέσματα και γι' αυτό δε διστάζουν να επικαλεστούν την αλήθεια της αρίθμησης:

1) η συμμετοχή των μαντιναδολόγων υπερβαίνει κατά πολύ το χαρακτηρισμό “ικανοποιητική”.
2) Από τη “Στεία ως τα Χανιά” ταξιδεύει το θέμα του διαγωνισμού και ο “μαντιναδοταχυδρόμος” δε διατρέχει τον κίνδυνο της ανεργίας.
3) Η κριτική επιτροπή εξωραΐζεται από καταξιωμένους Κρήτες στιχουργούς: την Ελένη Πλαγιωτάκη Σαατσάκη,την Αντωνία Μηλογιαννάκη και το Σταύρο Φωτάκη που αναλαμβάνουν την ευθύνη και το φόρτο περάτωσης της αντικειμενικής και αδιάβλητης κρίσης.
4) O Αύγουστος,ο μήνας ο καλός,χαλαλίζει μια εξαιρετική βραδιά και το φεγγάρι του χαμογελά και εύχεται.
5) Η ρακή,το πρωτοκέρασμα τση Κρήτης,έχοντας ορτάκηδες τα φραγκόσυκα,τις τσακιστές ελιές και τα ολόδροσα αγγουράκια υποδέχονται στην είσοδο της πλατείας,στο Χαρασανό “Λιβάδι”, τον κάθε μουσαφίρη.
6) Στη συνέχεια “παίρνουν το λόγο” τα κρητικά εδέσματα που ετοίμασαν οι γυναίκες και τα δραστήρια μέλη του Συλλόγου: ο χόντρος με τους χοχλιούς,ο ξινόχοντρος,η φάβα,ο ντάκος και το φτάζυμο ,το καπρικό στον ξυλόφουρνο και ο “οίνος που ευφραίνει την καρδίαν”.

Ο ίαμβος και ο δεκαπεντασύλλαβος στίχος μερακλώνονονται με την πρώτη κιόλας ρακή και “δια στόματος” του Χαρασανού δασκάλου-ριμαδόρου Κωστή Λαγουδιανάκη στιχοπλέκουν καλωσορίσματα και καλησπερίσματα:

Ο έκτος ο διαγωνισμός του Χαρασού βγοράδα
ρέγετ' οφέτος θέμα ντου κι έχει τη μαντινάδα.
Χίλια καλωσορίσματα Χαρασανό ραέτι
να 'σατε όλοι σας καλά,σ' όλους “πολλά τα έτη”.
Αναμεσώς σε δυο εκκλησές,Στάθη κι Αϊ-Νικόλα
σασέ καλησπερίζομε με τση καρδιάς τη βιόλα.
Τση κρητικής τση μουσικής τα γιασεμιά,τα φούλια
σκορπούνε τσι μοσκοβολιές στη “φοιτητοπατούλια”
Νίκο Μπουτσάκη έχομε στση λύρας το δοξάρι
και Σπύρο Παπαδάκη απείς, λαγούτο με τη χάρη.
Τον Κονταξάκη, που κι αυτός, λαγούτο,το Γρηγόρη
ο Βλαδίμηρος ο Ουρανός κιθάρα με σταθώρι.
Συγκρότημα τση μουσικής,συγκρότημα γαΐτάνι
κι έχει στο μαντολίνο του Λαγουδιανάκη Γιάννη.
Πρεπιά απόψε και τιμή του μαντιναδολόγου
μα 'χει νομπέτι ίδια εδά ο Πρόεδρος του Συλλόγου.

Ο άοκνος και φίλεργος Πρόεδρος του Συλλόγου Κωστής Παχιαδάκης καληνωρίζει την εκδήλωση και προτάσσει τη δική του μαντινάδα για τη χαρασανή μαντιναδογιορτή:

Η μαντινάδα πορπατεί με δεκαπέντε ζάλα
κι έχει τση Κρήτης τη λαλιά αδερφοχτή δασκάλα

Οι ευχαριστίες,οι ευχές,οι έπαινοι και τα συχαρίκια στη συνέχεια του λόγου του εξακτινώνονται σε πολλούς αποδέκτες για τη συνδρομή και τη συμβολή τους στην ολοκλήρωση και την επιτυχία του διαγωνισμού: α) Στην εφημερίδα «ΠΑΤΡΙΣ» χορηγό επικοινωνίας, β) Στο Σύλλογο Κρητών Στιχουργών “Μιχάλης Καυκαλάς” και στον Πρόεδρό του Κωστή Βενιανάκη, γ) στους μαντιναδολόγους που τιμούν και το φετινό μαντιναδοπανηγύρι, δ) στην κριτική επιτροπή και την εγκυρότητά της, ε) στη Βικελαία Βιβλιοθήκη και τον Προϊστάμενο Δημήτρη Σάββα στ) στην ΤΕΧΝΗ και τη Λύδια Μπαλτζάκη, ζ) στις επιγραφές ΓΚΡΕΚΟ Εμμ. Και Γ. Μανδελενάκη, η) στο Μανόλη Κορνελάκη, η)στον εφημέριο π.Γιάννη Κομονταχάκη, θ) στους “αρίφνητους” φίλους του Χαρασού, τους κοντοχωριανούς, τα γυροχώργια και την πληθώρα “ναμουντάνικων” χωργιών της Κρήτης μας που με εκπροσώπους τους τιμούν και πρεπίζουν τη Χαρασανή συνάθροιση.

Ρίμα Λαγουδιανάκεια προϊδεάζει τους πολυπληθείς παρευρισκόμενους για τη απονομή των βραβείων και των επαίνων:

Η γι-εμιλιά η κρητική,τση Γλώσσας το ξαθέρι
στη γλωσσική ανάσταση βαστά το αγιοκέρι.
Κρητολαλιά 'ν' ο αργαλειός για κάθε μαντινάδα
και μουδεμιά δε βρίχνεται να 'χει αροφαντάδα.
Η μαντινάδα η καλή ποτέ τζη δε μπερδένει
σα βάλει στ' αργαστήρι τζη κρητολαλιά στο χτένι.
Στο αργαστηροσάνιδο κάθετ' η μαντινάδα
τ' αμέντε τζη 'χει μουδεμιά μη γ-κάμει ανυφαντάδα.
Οι λέξες και ο λοϊσμός,του κρητικού η σκέψη
τη μαντινάδα άριστη θα τηνε ξετελέψει.
Κι έρχετ' η “ώρα η καλή”, ώρα για ξυφαντίκια
τση μαντινάδας βγαίνουνε πλείσα τα συχαρίκια.
Ξετρουμισμένοι Κρητικοί θωρούνε και γροικούνε
και ανεφτερακίζουνε και στσ' ουρανούς πετούνε.
Κι είντα να πρωτοπεί κιανείς πως είν' η μαντινάδα
στη σκοτεινιά,στη μαυρική είναι η ανεδιάδα.
Απριλομάης,΄Ανοιξη, ζαρίφικη ομορφάδα
και τζεμπερέ χειμωνικής βάνει η μαντινάδα.
Είναι δεντρό με ασκιανό παχύ και δροσεράδα
στη λάβρα του καλοκαιριού δρόσος η μαντινάδα.
Του ήλιου το ραέτι ντου είναι η ασκενάδα
κι είναι ραέτι κρητικό πλούσο η μαντινάδα.
Ζερβά-δεξά 'ναι στρούσια,μα στην αναμεσάδα
τη ζήση ομορφίζει τη τση Κρήτης μαντινάδα.
Η ζήση είναι χούμελη,θρουλί δεν έει πρικάδα,
οντέ ντυθεί και στολιστεί τση Κρήτης μαντινάδα.
Η Κρήτη Λαμπρανάσταση,σύρμα Λαμπροβδομάδα
έχει, από τ' αχείλι τζη σα βγαίνει μαντινάδα.

Τα βραβεία είναι τ' ακόλουθα:

1ο ΒΡΑΒΕΙΟ
(Χαρούλα Τζιγκουνάκη-Πετρογλάκη,Χανιά)
Τση Κρήτης τ' ωριοπλούμοστο δεντρί 'ν' η μαντινάδα
κλώνους κι αροδαμούς πετά σε μπόρες και λιακάδα

(Χρυσούλα Κουτσάκη,Τζίγκουνας Αντισκαρίου)
Οι μαντινάδες δάσκαλο ούτε σχολειό δε θένε
μα νου να τσι περαματά και χείλια να τσι λένε


2ο ΒΡΑΒΕΙΟ
(Κωστής Βενιανάκης,Ρέθυμνο)
Μια μαντινάδα ρώτηξα,πού πας κερά κι αφέντρα;
πάω να βρω 'να λυρατζή να πιάσουμε κουβέντα...

(Χαριστή Κουκουμπεδάκη,Γαλιά)
Η μαντινάδα η καλή κι η μορφοξομπλιασμένη
σαν έχει Κρήτης άρωμα,πλαντά την οικουμένη

3ο ΒΡΑΒΕΙΟ
(΄Αννα Σκανδαλάκη,Χάρακας)
Κρήτη,τ' ανυφαντήρια σου αλλού ποθές δεν τα 'δα,
γιατί ξομπλιάζεις με χρυσές κλωστές τη μαντινάδα

ΕΠΑΙΝΟΙ
(Μανώλης Μακρυδάκης του Τίτου,Τυμπάκι)
Πόνο, χαρά, συγκίνηση, ερωντική ζαλάδα
ό,τι γ-κι α νιώθει ο κρητικός το κάνει μαντινάδα

(Λευτέρης Ατσαλάκης, ΄Αγιος Νικόλαος)
Οι μαντινιάδες θέλουνε μαστόρους να τσι λένε
κι όσοι τσ' ακούν από χαρά τα μάθια ντως να κλαίνε

(Μαριάννα Χουστουλάκη,Ηράκλειο)
Η μαντινάδα ρούκουνας στο κρητικό γιορτάσι
εις τη γ-κορφή τση ποίησης μπελί πως έχει φτάσει

(Παντελής Βερτουδάκης,Ηράκλειο)
Η μαντινάδα η πλουμιστή κι ομορφοξομπλιασμένη
από τα βάθη της καρδιάς στα χείλη ξεπροβαίρνει

(Ειρήνη Κουτουλάκη,Κριτσά)
Στο γάμο μου,στσι γέννες μου,στσι λύπες,στη χαρά μου
μια μαντινιάδα τα 'καμα τα συναιστήματά μου