Τα έντομα εμφανίστηκαν στην επιφάνεια της Γης πριν από 480 εκατομμύρια χρόνια, μαζί δηλαδή με τα φυτά. Όταν δε τα φυτά μεγάλωσαν και αναπτύχθηκαν και σχημάτισαν δάση πρι από 406 εκατομμύρια χρόνια, τα έντομα έβγαλαν φτερά και πέταξαν, νωρίτερα από οποιοδήποτε άλλο ζώο στον πλανήτη.

Τα παραπάνω συμπεράσματα εξάγει νέα μελέτη που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση “Science” και η οποία ανατρέπει την κατεστημένη άποψη που χρονολογεί την εμφάνιση των εντόμων πριν από 410 εκατ. χρόνια κατά την Πρώιμη Ορδοβίκια Περίοδο, χωρίς να αποκλείεται να είναι ακόμη πιο παλαιά, από την Κάμβρια περίοδο. Οι επιστήμονες δεν έχουν πάντως ιδέα για το πώς έμοιαζαν αυτά τα πρώτα έντομα.

Τα έντομα δεν είναι μόνο τα πρώτα ιπτάμενα ζώα (τα φτερωτά ερπετά, πρόγονοι των σημερινών πτηνών ακολούθησαν 200 εκατομμύρια χρόνια μετά) αλλά ήταν και τα πρώτα που σχημάτισαν κοινωνίες.

Σήμερα τα έντομα είναι η ομάδα έμβιων όντων με τα περισσότερα είδη από κάθε άλλο ζώο (περίπου τα δύο τρίτα όλων των γνωστών ειδών ζώων είναι έντομα). Ζουν στον πλανήτη μας εκατομμύρια είδη εντόμων, πολλά από τα οποία παίζουν πολύ ευεργετικό ρόλο για τα οικοσυστήματα και την ανθρώπινη οικονομία (π.χ. κάνοντας επικονίαση των φυτών) και άλλα αρνητικό ρόλο (π.χ. μεταφορά ασθενειών).

—Η μελέτη

Καθώς τα απολιθώματα των εντόμων είναι δυσεύρετα, μια διεθνής επιστημονική ομάδα 100 και πλέον επιστημόνων βρέθηκε στο Πανεπιστήμιο της Φλόριντα το καλοκαίρι που μας πέρασε για να ξαναγράψει την ιστορία των εντόμων ψάχνοντας για στοιχεία στο μοναδικό μέρος όπου διατηρείται ακριβές ιστορικό αρχείο του γονιδιώματός τους.

Στο πλαίσιο της έρευνας, που εντάσσεται στην ευρύτερη μελέτη με την ονομασία 1,000 Insect Transcriptome Evolution (1Kite) χαρτογραφήθηκε το γονιδίωμα 1200 ειδών και γίνεται ειδική αναφορά σε 144 περιπτώσεις.

“Η βιοποικιλότητα των εντόμων είναι τεράστια. Αποτελούν τη μεγαλύτερη ομάδα ειδών στον πλανήτη και έκαναν τα πάντα πριν τον άνθρωπο: ενεπλάκησαν σε πολεμικές συγκρούσεις, έπιασαν σκλάβους, έμαθαν να εργάζονται συνεργατικά, πέταξαν, καλλιέργησαν” επιστημαίνει η επικεφαλής ερευνήτρια, Τζέσσικα Γουέρ.

Με τη χρήση υπερυπολογιστών για την ανάλυση του DNA, οι ερευνητές κατάφεραν να συγκρίνουν περισσότερες πληροφορίες από κάθε άλλη φορά για να καταλήξουν στο συμπέρασμα ότι τα επίγεια φυτά και τα έντομα διαμόρφωσαν από κοινού τα χερσαία οικοσυστήματα πριν από 480 εκατ. χρόνια.

Από ελληνικής πλευράς, στην μελέτη συμμετείχαν ο καθηγητής Αλέξανδρος Σταματάκης του Ινστιτούτου Θεωρητικών Μελετών της Χαϊδελβέργης και του Ινστιτούτου Τεχνολογίας της Καρλσρούης (ο οποίος ανέπτυξε το λογισμικό για την ανάλυση του τεράστιου όγκου των δεδομένων), καθώς επίσης η Πασχαλιά Καπλή του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας και του Τμήματος Βιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης.

econews