Δεν έκανε τελικά το χριστουγεννιάτικο δώρο στις αγορές ο κ. Ντράγκι, όπως ανέμεναν αρκετοί αναλυτές, μετά την πρόσφατη συνεδρίαση του Δ.Σ. της ΕΚΤ. Η πολυπόθητη επέκταση των μέτρων ποσοτικής χαλάρωσης στην Ευρώπη μετατίθεται για τις αρχές του 2015, με ιδιαίτερη έμφαση στην πρώτη συνεδρίαση νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ που θα λάβει χώρα στις 22 Ιανουαρίου.

Για μία ακόμη φορά ο κ. Ντράγκι εμφανίσθηκε προσηλωμένος στην δέσμευση να λάβει στο εγγύς μέλλον όλα τα απαραίτητα μέτρα ώστε να αποφευχθεί ο αποπληθωρισμός στην Ευρώπη. Οι μακροοικονομικές προβολές των εμπειρογνωμόνων της ΕΚΤ δείχνουν μία επιδείνωση των μεγεθών στην Ευρωζώνη. Το πραγματικό ΑΕΠ προβλέπεται νε κλείσει τελικά με άνοδο 0.8% το 2014 ενώ η εκτίμηση για το 2015 κατεβαίνει στο 1.0%. Ο πληθωρισμός εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί στο 0.5% το 2014 και στο 0.7% το 2015.

Τα μακροοικονομικά στοιχεία αποκαλύπτουν ότι η Ευρωζώνη ισορροπεί μεταξύ στασιμότητας και αποπληθωρισμού. Η ισορροπία αυτή εύκολα μπορεί να γυρίσει προς την πλευρά του αποπληθωρισμού, ιδιαίτερα όσο οι προσδοκίες για τον μελλοντικό πληθωρισμό παραμένουν σε χαμηλά επίπεδα. Μεγάλη βαρύτητα στην διαμόρφωση των πληθωριστικών προσδοκιών έχει η τιμή του πετρελαίου, η οποία βρίσκεται σε ελεύθερη πτώση τις τελευταίες εβδομάδες.

Δεν πρέπει λοιπόν να έχουμε αμφιβολία για το εάν θα γίνει ποσοτική χαλάρωση στην Ευρωζώνη αλλά για το πότε ακριβώς θα υλοποιηθεί, σε ποια έκταση και ποια περιουσιακά στοιχεία θα περιλαμβάνει. Ιδιαίτερης προσοχής χρήζουν επίσης οι δηλώσεις του κ. Ντράγκι αναφορικά με την απαιτούμενη πλειοψηφία για την λήψη αποφάσεων στην ΕΚΤ. Ήταν κατηγορηματικός ότι αρκεί η πλειοψηφία του Δ.Σ. για να προχωρήσει σε ποσοτική χαλάρωση και σε καμία περίπτωση δεν απαιτείται ομοφωνία. Εξέφρασε παράλληλα την πεποίθηση του ότι το πρόγραμμα μπορεί να σχεδιαστεί έτσι ώστε να υπάρχει ευρύτατη συναίνεση. Προφανώς ήθελε να καταστήσει σαφές ότι αφενός επιθυμεί την γερμανική συναίνεση αλλά αφετέρου θα πράξει τα δέοντα ανεξάρτητα από την βούληση των σκληρών του βορρά.

Άξια αναφοράς είναι επίσης και η απάντηση του προέδρου της ΕΚΤ σε ερώτηση δημοσιογράφου σχετικά με την στάση της ΕΚΤ στα διατυπωμένα αιτήματα κομμάτων της ριζοσπαστικής αριστεράς σε Ισπανία και Ελλάδα για νομισματική χρηματοδότηση. Η απάντηση ήταν κάθετα αρνητική δεδομένου ότι η νομισματική χρηματοδότηση κρατών απαγορεύεται από το καταστατικό της ΕΚΤ. Οι αγορές κρατικών ομολόγων από την ΕΚΤ μπορεί να μην οδηγήσουν σε μείωση του ελληνικού χρέους, σίγουρα όμως θα δημιουργήσουν ένα περιβάλλον υψηλής ρευστότητας όπου θα είναι ευκολότερη η έκδοση νέων ομολόγων, εφόσον φυσικά υπάρχει πρόσβαση στις αγορές.

Οι αγορές αντέδρασαν νευρικά την Πέμπτη στο άκουσμα της μετάθεσης της απόφασης για αργότερα, την Παρασκευή όμως βρήκαν ξανά το βηματισμό τους, με τους χρηματιστηριακούς δείκτες να καταγράφουν νέα πρόσφατα υψηλά.

Υπομονή λίγες εβδομάδες λοιπόν μέχρι την επόμενη συνεδρίαση του Δ.Σ. της ΕΚΤ στις 22 Ιανουαρίου όπου οι πιθανότητες πλέον εξαγγελίας πολιτικών ποσοτικής χαλάρωσης είναι ιδιαίτερα σημαντικές.

Μηνάς Παπαδάκης