Στη μηχανή του χρόνου 

Ζούμε στην εποχή των μεγάλων και απρόβλεπτων λόγω της ραγδαίας τεχνολογικής ανάπτυξης αλλαγών. Στην κρίσιμη φάση των σπουδαστικών και επαγγελματικών επιλογών σας προσπαθήστε να δείτε το μέλλον. Είναι πιο δύσκολο από κάθε άλλη εποχή, όμως τα όνειρα δεν επιτρέπονται απλώς … επιβάλλονται, θα έλεγα. Πάρτε τις αποφάσεις σας και διεκδικήστε τη δική σας θέση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, στην εργασία, στη ζωή.  Δείτε τη θετική πλευρά σε ό τι συμβαίνει και μην ξεχνάτε ότι η κρίση δημιουργεί και ευκαιρίες, οι δυσκολίες δεν έλειπαν ποτέ από τη ζωή των ανθρώπων.  

Σχεδιάστε το μέλλον σας

Μην ψάχνετε τις επιλογές σας στηριζόμενοι αποκλειστικά στις συμβουλές των άλλων, όσο σημαντικοί και αν είναι αυτοί για σας. Το μέλλον είναι προσωπική  υπόθεση του κάθε ανθρώπου ∙ αναλάβετε την ευθύνη των επιλογών σας. Ακολουθήστε το δρόμο της καρδιάς σας για τις σπουδές και το επάγγελμα. Δεν υπάρχουν «καλές» και «κακές» σχολές. Υπάρχουν σχολές που ενδιαφέρουν  και σχολές που δεν ενδιαφέρουν έναν υποψήφιο. Ο «χρυσός κανόνας» των συμβούλων λέει ότι ακόμη και σε κορεσμένα επαγγέλματα μπορούν να πηγαίνουν άτομα αποφασισμένα, προικισμένα και διεκδικητικά. Άλλωστε δημιουργούνται διαρκώς νέες ειδικότητες και διανοίγονται νέες προοπτικές παντού. Τα μάτια του νέου του επιτρέπουν να τις δει. Τα μάτια των μεγάλων δεν έχουν αυτή την ικανότητα.

Βάλτε πρώτη τη σχολή που θέλετε ακόμη και αν πιστεύετε ότι δεν την πιάνετε. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου οι βάσεις έπεσαν ακόμη και 4000 και 5000 μόρια. Μάλιστα το «ασανσέρ» των βάσεων είναι πιο απροσδιόριστο στις σχολές που απαιτούν ειδικό μάθημα. Σήμερα πολλά λέγονται από τους «ειδικούς», ακόμη όμως και αυτοί ομολογούν την αδυναμία τους να προβλέψουν με ακρίβεια. 
Υπάρχουν πολλοί δρόμοι για να φτάσεις σε έναν προορισμό

Μετά την πρώτη σας επιλογή καταγράψτε όλες τις συγγενείς. Αν νομίζετε ότι απέχετε πολύ βαθμολογικά, σκεφτείτε και τους άλλους δρόμους με τους οποίους μπορείτε να φθάσετε εκεί που θέλετε: ειδικεύσεις,  κατατακτήριες, μεταπτυχιακά. 

Γι’ αυτό ίσως είναι σκόπιμο να επιλέξετε γενικές σπουδές : «σχολές βάσης», που επιτρέπουν πολλαπλές επιλογές για τη συνέχεια των σπουδών και του επαγγέλματος. Αυτό άλλοι σύμβουλοι το ονομάζουν «ομπρέλες», άλλοι σας μιλούν για τη συνταγή της γιαγιάς: μην προτιμάτε τμήματα με δυσδιάκριτες ονομασίες (εκτός και αν ξέρετε καλά ότι σας ενδιαφέρουν). Ακόμη και η γιαγιά σας πρέπει να καταλαβαίνει τι σπουδάζετε. Τότε θα έχετε μια καλή σπουδαστική υποδομή και αργότερα σε επίπεδο ειδίκευσης,  μεταπτυχιακό,  θα επιλέξετε αυτό που θα φαίνεται να ανοίγει ένα καλύτερο μέλλον για σας με τα νέα αντικειμενικά και υποκειμενικά δεδομένα.    

Μελετήστε τα προγράμματα σπουδών και τα επαγγελματικά δικαιώματα κατά περίπτωση. Κάθε πανεπιστήμιο ή σχολή  έχει διαφοροποιήσεις σε όλα αυτά. Βεβαίως όλα μεταβάλλονται, γι’ αυτό πρέπει να συνεκτιμώνται τα κριτήρια επιλογής. Μην αποδίδετε μεγάλη σημασία στις πόλεις, παρά μόνο αν υπάρχει οριακό οικονομικό πρόβλημα. Σήμερα όμως υπάρχουν  πιθανότητες μετεγγραφών, ιδιαίτερα για τα περιφερειακά πανεπιστήμια ∙ οπότε είναι ανάγκη να πληροφορηθείτε τις ισοτιμίες σχολών με διαφορετικά ονόματα από ειδικούς. 

Υπενθύμιση

Επιλέξτε τα επιστημονικά πεδία, ανάλογα και με τον αριθμό των μαθημάτων στα οποία εξεταστήκατε.  Προσδιορίστε τα μόρια σας κατά περίπτωση. Αριθμήστε τις σχολές με σειρά προτίμησης. Θα εισαχθείτε στην πρώτη σχολή, της οποίας τη βάση έχετε «πιάσει». Άρα, προσέχετε τη δική σας προτεραιότητα.

Τα «μαγικά μαξιλάρια»  

Στο τέλος μην ξεχνάτε να βάζετε σχολές και πολύ χαμηλότερες από τις επιδόσεις σας. Η διακύμανση των βάσεων είναι αστάθμητη όχι μόνο προς τα κάτω αλλά και προς τα πάνω. Η εισαγωγή σε μια τέτοια σχολή της τελευταίας προτίμησής εξασφαλίζει φοιτητικά δικαιώματα, πιθανότητα διερεύνησης, εμπειρίες και πιο άνετη επανεξέταση των επιλογών και των προσωπικών στόχων. 

Τα προσωπικά μυστικά και τα γενικά όρια  

Προσοχή στην επιλογή του κωδικού ασφαλείας να είναι μυστικός και δυσεύρετος. Με αυτόν μπαίνετε στο ηλεκτρονικό μηχανογραφικό του Υπουργείου και δοκιμάζετε τις επιλογές σας ως την ώρα της οριστικοποίησης. (Σε έσχατη περίπτωση πάντως ακόμη και αν έχετε οριστικοποιήσει μηχανογραφικό εσείς ή έγινε ατύχημα με συμπλήρωση τρίτων , μπορείτε να παρέμβετε, κάνοντας μια σχετική αίτηση στο σχολείο, ακυρώνοντας την οριστικοποίηση και διορθώνοντας.)  Προσοχή στις ημερομηνίες οριστικοποίησης του ελληνικού μηχανογραφικού. Μέσα σε αυτό το διάστημα  μπορεί να συμπληρωθεί και το Κυπριακό μηχανογραφικό.  

Η στρατηγική των εναλλακτικών επιλογών

Επιμείνετε να σπουδάσετε αυτό που θέλετε διερευνώντας τα πανεπιστήμια της Ελλάδας , της Κύπρου, τις επιλογές του εξωτερικού, ακόμη και το δρόμο των κολεγίων. Αν χρειαστεί, ξαναπροσπαθήστε.  Μετά από μερικά χρόνια όντας επιτυχημένος/η επαγγελματίας κανείς δεν θα σας ρωτήσει πόσες φορές προσπαθήσατε , σημασία θα έχει αν τελικά πετύχατε. Η ζωή είναι ανοιχτή πρόκληση, γι’ αυτό πρέπει να επιλέγουμε σε κάθε συγκυρία ό τι μας διανοίγει περισσότερους δρόμους και ευρύτερους ορίζοντες .... με οποιεσδήποτε θυσίες. 
Διερευνήστε τα λοιπόν όλα με προσοχή, συνυπολογίζοντας το κόστος χρόνου, χρημάτων και πάρτε τις αποφάσεις σας. Διεκδικήστε δυναμικά το καλύτερο για σας, δημιουργήστε οι ίδιοι το μέλλον σας, ανοίξτε τα φτερά σας και ζήστε το όνειρό σας, χωρίς να το περιορίζετε, χωρίς να το διαπραγματεύεστε. 

Στέλλα Αλιγιζάκη, φιλόλογος - ιστορικός