Σημαντικές αλλαγές υπέρ των μειονοτικών ευαγών ιδρυμάτων (βακούφια) προβλέπει η τροποποίηση του τουρκικού νόμου περί βακουφίων, που πραγματοποιήθηκε μέσω κυβερνητικού διατάγματος στις 22 Αυγούστου και δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα της τουρκικής κυβέρνησης.

Όλα αυτά ενώ οι μη μουσουλμανικές μειονότητες παρέθεσαν χθες δείπνο στον πρωθυπουργό της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην Κωνσταντινούπολη.

Παράλληλα, άλλη μία υπόθεση ελληνικού βακουφίου στην Πόλη έχει προσφύγει στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Αξίζει να αναφερθεί ότι μόνο από τα ελληνορθόδοξα ιδρύματα υπολογίζεται ότι είχαν αφαιρεθεί πάνω από 10.000 ακίνητα.

Σύμφωνα με την τροποποίηση του νόμου περί βακουφίων θα επιστραφούν στα ελληνικά κοινοτικά ευαγή ιδρύματα:

-Πρώτον, οι ακίνητες περιουσίες για τις οποίες δεν αναφέρεται ο κάτοχος του τίτλου ιδιοκτησίας

-Δεύτερον, τα ακίνητα που έχουν περιέλθει στο τουρκικό Θησαυροφυλάκιο, στη Γενική Διεύθυνση Βακουφίων, στους δήμους και στις νομαρχίες με τρόπους πέραν της απαλλοτρίωσης, της πώλησης και της ανταλλαγής και

-Τρίτον τα νεκροταφεία και οι διάφορες πηγές, η διαχείριση των οποίων έχει περιέλθει στους δήμους.

Και στις τρεις περιπτώσεις πρόκειται για ακίνητα που είχαν δηλώσει τα μειονοτικά ευαγή ιδρύματα στη δήλωση που είχαν κάνει αυτά το 1936. Με τη νέα του μορφή ο νόμος αναφέρει ότι τα ενδιαφερόμενα βακούφια θα πρέπει να υποβάλλουν σχετικές αιτήσεις εντός δώδεκα μηνών, οι οποίες θα ικανοποιηθούν αφού αξιολογηθούν εκ μέρους της Γενικής Διεύθυνσης Βακουφίων.

-Τέταρτη αλλαγή που επέρχεται είναι η πρόβλεψη καταβολής αποζημίωσης για τις ακίνητες περιουσίες των μειονοτικών κοινοτικών ευαγών ιδρυμάτων, οι οποίες έχουν περιέλθει στο τουρκικό δημόσιο και στη συνέχεια έχουν μεταπωληθεί σε τρίτους. Η αποζημίωση θα υπολογιστεί εκ μέρους του τουρκικού υπουργείου Οικονομικών, με βάση την τρέχουσα τιμή των ακινήτων αυτών και θα καταβληθεί εκ μέρους της Θησαυροφυλακίου ή τη Γενική Διεύθυνση Βακουφίων.

Ως προς τους τίτλους ιδιοκτησίας όπου δεν αναφέρεται ο κάτοχος, υπάρχει σημαντικός αριθμός ακινήτων που ανήκουν στα μειονοτικά βακούφια, αλλά κατά την εγγραφή τους στο κτηματολόγιο, στο παρελθόν, δεν κατέστη δυνατόν να βρεθεί ο κάτοχος του τίτλου.

Οι υποθέσεις των μειονοτικών βακουφικών ακινήτων με αδιευκρίνιστο κάτοχο τίτλου κυριότητας, των νεκροταφείων και των ακινήτων που το τουρκικό δημόσιο έχει μεταπωλήσει σε τρίτους, ήταν τρία προβλήματα που δεν είχαν λυθεί με το νόμο περί βακουφίων που είχε ψηφιστεί στις 20 Φεβρουαρίου 2008. Από το 2002 έως το 2008 ο εν λόγω νόμος άλλαξε τρεις φορές λύνοντας κάθε φορά κάποια από τα προβλήματα των μειονοτικών βακουφίων, αλλά παρέμεναν κάθε φορά σημαντικά προβλήματα.

Αυτό που δεν ρυθμίζεται με τη νέα τροποποίηση και παραμένει πρόβλημα, είναι η υπόθεση των λεγόμενων «κατειλημμένων βακουφίων», δηλαδή των ιδρυμάτων που έχουν περιέλθει στο τουρκικό δημόσιο με την περιουσία, αλλά και τη διοίκησή τους. Μεταξύ των μειονοτικών κατειλημμένων βακουφίων, υπάρχουν 24 που ανήκαν στην ελληνική μειονότητα.

Ένα από τα προβλήματα αυτά έχουν πάρει ήδη το δρόμο του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Πρόκειται για την υπόθεση της δήμευσης του κτιρίου του ομογενειακού δημοτικού σχολείου στο Ορτάκιοϊ του Βοσπόρου στην Κωνσταντινούπολη. Το τοπικό ελληνικό βακούφι έχει προσφύγει στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, το οποίο πριν από λίγο καιρό, και σύμφωνα με τη διαδικασία, γνωστοποίησε στους ενδιαφερόμενους ότι αποδέχεται την προσφυγή.

Ο Γιάννης Κτιστάκης, δικηγόρος που χειρίζεται την υπόθεση στο Δικαστήριο για λογαριασμό του βακουφίου και λέκτορας της Νομικής Σχολής Κομοτινής, ανέφερε ότι «πρόκειται για υπόθεση που εκκρεμεί πλέον στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο» και τόνισε ότι «αν στο μεταξύ, με βάση και την τροποποίηση του νόμου περί βακουφίων, δοθεί εντός της Τουρκίας λύση στο πρόβλημα του σχολείου, θα παραιτηθούμε από την προσφυγή».

Το εν λόγω κτίριο μετά τη δήμευση λειτουργεί ως γραφείο της τουρκικής Γενικής Γραμματείας Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τα σχετικά εγκαίνια είχαν γίνει το Δεκέμβριο του 2009.