Περισσότεροι από 400.000 Έλληνες έχουν χάσει τη δουλειά τους από το ξεκίνημα της διεθνούς οικονομικής κρίσης (στο τέλος του 2008) μέχρι το α' μισό της φετινής χρονιάς, ωστόσο την ανεργία στη χώρα μας... επιτάχυνε η δραματική επιδείνωση της ελληνικής οικονομίας.

Η καθίζηση της εγχώριας κατανάλωσης σε όλους τους κλάδους της οικονομίας, σε συνδυασμό με τη συρρίκνωση της αγοραστικής δύναμης των ελληνικών νοικοκυριών, δημιούργησαν μεγάλα προβλήματα ακόμη και? επιβίωσης στις περισσότερες επιχειρήσεις, δεδομένης και της πιστωτικής ασφυξίας στην αγορά.

Τον Ιούνιο του 2011 οι άνεργοι έφθασαν τα 793.685 άτομα, δηλαδή ποσοστό της τάξης του 16% για το σχετικό δείκτη, όταν πέρυσι τον ίδιο μήνα η ανεργία ανερχόταν σε 11,6%.

Ωστόσο, πρόσφατες εκτιμήσεις της ΓΣΕΕ κάνουν λόγο για αύξηση των ανέργων στο... 1 εκατομμύριο μέχρι το τέλος του 2011 με τον κατώτατο μισθό να επιστρέφει σε επίπεδα του... 1984! Στην έκθεση της ΙΝΕ ΓΣΕΕ επισημαίνεται μεταξύ άλλων ότι «γινόμαστε καθημερινά μάρτυρες χρεοκοπιών και διακοπής της λειτουργίας επιχειρήσεων, απολύσεων και διαθεσιμοτήτων των εργαζομένων, διεύρυνσης των ευέλικτων μορφών απασχόλησης και της εκ περιτροπής εργασίας».

Σύμφωνα εξάλλου με πρόσφατη έρευνα της Aon Hewitt (εντός του τριμήνου Ιουνίου-Αυγούστου σε δείγμα 120 εταιρειών), το 2011, ήδη το 45% των εταιρειών έχει προβεί σε απολύσεις, ενώ ένα επιπλέον 25% θα προχωρήσει σε μείωση προσωπικού τους επόμενους μήνες. Σε επίπεδο μισθών, το 33% των εταιρειών «πάγωσε» τους μισθούς σε όλους τους εργαζόμενους, ενώ το 16% έχει ήδη αποφασίσει να τηρήσει ανάλογη πολιτική και το 2012.

Ειδικότερα σε ό,τι αφορά στις εισηγμένες, στο χρηματιστήριο, εταιρείες ?οι οποίες αντιπροσωπεύουν κατά τεκμήριο και τις κυριότερες από τους περισσότερους κλάδους της ελληνικής οικονομίας? η μείωση του προσωπικού αγγίζει τα 50.000 άτομα μέσα σε διάστημα μόλις 2,5 ετών. Εάν μάλιστα σκεφθούμε ότι οι διαδικασίες περαιτέρω συγκέντρωσης είναι προ των πυλών σε όλο το φάσμα της ελληνικής οικονομίας, ο αριθμός των ανέργων ενδέχεται να εκτοξευθεί σε δυσθεώρητα ύψη (άνω του 20%) εάν δεν προωθηθούν άμεσα μεγάλα αναπτυξιακά μέτρα.

Σύμφωνα με τους ισολογισμούς β' τριμήνου του 2011 (ή α' για έξι εταιρείες εξ αυτών) οι οποίοι αφορούν σε 213 εισηγμένες, το συνολικό τους προσωπικό υποχώρησε στα 370.165 άτομα, περίπου 10.000 λιγότερα από αυτά που απασχολούνταν στο τέλος του 2010. Προσθέτουμε δε ότι, οι ίδιες εταιρείες απασχολούσαν 403.576 άτομα το 2009 και 417.664 άτομα στο τέλος του 2008.

Περικοπές
Οι μεγαλύτερες, ποσοστιαίες, περικοπές στο προσωπικό εντοπίζονται στον κατασκευαστικό κλάδο εξέλιξη που θεωρείται φυσιολογική από τη στιγμή που «πάγωσε» τόσο η οικοδομική δραστηριότητα όσο και τα μεγάλα έργα υποδομής στη χώρα μας. Σημαντικές ήταν ακόμη οι απώλειες σε ανθρώπινο δυναμικό και για τις εταιρείες των ΜΜΕ, λόγω κυρίως της κάθετης πτώσης των διαφημιστικών εσόδων.

Και στον ευρύτερο βιομηχανικό κλάδο, αρκετοί ήταν εκείνοι οι όμιλοι (Alapis, Μυτιληναίος, Πλαστικά Θράκης, όμιλος Βιοχάλκο, Alumil, Coca-Cola 3E, S&B, Τιτάν κ.ά.) οι οποίοι συνδύασαν την περαιτέρω επέκταση στο εξωτερικό με «ελάφρυνση» στο εργατικό κόστος (κυρίως εντός του 2009). Είναι χαρακτηριστικό ότι αρκετές από αυτές, έχουν ήδη αρχίσει να αυξάνουν τις θέσεις εργασίας ή να... «κατεβάζουν» το ρυθμό απομακρύνσεων (είτε λόγω απολύσεων, είτε λόγω συνταξιοδοτήσεων). Σε κρίση βρίσκεται και η βιομηχανία Ξύλου (Σέλμαν, Interwood) και Επίπλου (κυρίως Sato λόγω πώλησης θυγατρικών και δευτερευόντως η Δρομέας), ενώ σε φάση «μαζέματος» είναι και ο κλάδος Τροφίμων (Creta Farm, Νίκας, Νηρεύς, Εβροφάρμα κ.ά.).

Ένας όμως από τους κλάδους ο οποίος έχει δεχθεί σοβαρά «χτυπήματα» από την κρίση είναι αυτός του Εμπορίου, γεγονός το οποίο αποτυπώνεται στην... καθίζηση της κατανάλωσης σε όλους σχεδόν τους τομείς. Στις εισηγμένες με τις μεγαλύτερες περικοπές σε απόλυτα νούμερα αναφέρουμε μεταξύ άλλων τη «Σφακιανάκης» (λόγω της μεγάλης κρίσης που «χτύπησε» την εμπορία αυτοκινήτων), το Πλαίσιο, την Ηλεκτρονική, την Εικόνα-Ήχος και την Info Quest, απόρροια της κάθετης πτώσης της ζήτησης για ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές αλλά και Η/Υ, τη Sarantis, την Ridenco, τη Sprider Stores, την Yalco, τη Δούρος κ.ά.

Σε απόλυτα νούμερα, οι μεγαλύτερες μειώσεις προσωπικού εντοπίζονται στην Coca-Cola 3E, τον ΟΤΕ και τη ΔΕΗ οι οποίες την τελευταία διετία εφαρμόζουν προγράμματα περιορισμού του λειτουργικού κόστους, ακολουθούμενες από την Eurobank η οποία «ξεφορτώθηκε» κάποιες θυγατρικές της. Σε όλες ωστόσο τις περιπτώσεις αυτές, η συνολική μείωση της απασχόλησης κυμαίνεται μεταξύ 7,3%-10,8% σε ορίζοντα διετίας.

Σε ό,τι αφορά στον τραπεζικό κλάδο πάντως και άλλοι εγχώριοι όμιλοι (Εμπορική, Πειραιώς, Alpha Bank, Αγροτική Τράπεζα κ.ά.) έχουν ξεκινήσει και υπό την πίεση της... τρόικας και της έλλειψης κεφαλαιακής επάρκειας, τον περιορισμό των απασχολούμενων ατόμων, με το ποσοστό της μείωσης να παραμένει για την ώρα σε χαμηλά σχετικά επίπεδα σε σχέση με το σύνολο των εργαζομένων.

Σημαντική μείωση των εργαζομένων καταγράφεται σε εταιρείες οι οποίες αντιμετωπίζουν σημαντικά οικονομικά προβλήματα, ευρισκόμενες παράλληλα σε φάση αναδιάρθρωσης και των δανειακών των υποχρεώσεων. Από τους εισηγμένους ομίλους οι οποίοι καταφέρνουν είτε να διατηρούν, είτε να αυξάνουν το προσωπικό τους, ακόμη και εν μέσω της κρίσης ξεχωρίζουν κυρίως η Folli Follie, η Intralot, η Motor Oil, τα Ελληνικά Πετρέλαια, η Fourlis Holdings, η Frigoglass και ο ΟΠΑΠ. Θετικό είναι και το «ισοζύγιο» για κάποιες άλλες εταιρείες όπως είναι π.χ. η Πλαστικά Κρήτης, η Σελόντα, ο Καραμολέγκος, η Hellas OnLine, η Crown Hellas Can.