Την αντίθεσή της με την προοπτική διάθεσης εκτάσεων για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων με στόχο την παραγωγή και εξαγωγή ενέργειας στην κεντρική και βόρεια Ευρώπη στα πλαίσια της εκποίησης δημόσιας περιουσίας μέσω του προγράμματος “HELIOS” εκφράζει η Εναλλακτική Κίνηση Πολιτών Ρεθύμνου, που κατέθεσε το συγκεκριμένο θέμα για συζήτηση στο δημοτικό συμβούλιο της προσεχούς Δευτέρας και μάλιστα με τη μορφή του κατεπείγοντος.

Με τη μορφή του κατεπείγοντος, η Εναλλακτική Κίνηση Πολιτών Ρεθύμνου, κατέθεσε προς συζήτηση στο δημοτικό συμβούλιο της Δευτέρας, το θέμα της διάθεσης εκτάσεων για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων, στα πλαίσια του προγράμματος «ΗELIOS”(το πρόγραμμα προβλέπει την εκποίηση δημόσιας περιουσίας για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών που θα παράγει ενέργεια η οποία θα εξάγεται στη κεντρική και βόρεια Ευρώπη.

Η Εναλλακτική Κίνηση ταυτόχρονα με την αντίθεσή της εκφράζει μια σειρά προτάσεις που μπορούν να οδηγήσουν την Κρήτη σε ενεργειακή αυτάρκεια με γνώμονα το συμφέρον των τοπικών κοινωνιών.

Το κείμενο, που υπογράφει ο επικεφαλής της Εναλλακτικής Κίνησης, Γιώργος Βλαστός έχει ως εξής:

«Στις 20/10/2011 ο υφυπουργός Περιβάλλοντος κ. Γ. Μανιάτης έστειλε επιστολές σε όλους τους Δημάρχους της χώρας και στον Δήμαρχο Ρεθύμνου, ζητώντας να προταθούν από τον Δήμο δημοτικές εκτάσεις χαμηλής παραγωγικότητας άνω των 500 στρεμμάτων για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων με στόχο την παραγωγή και εξαγωγή ενέργειας στην κεντρική και βόρεια Ευρώπη (δηλ. στη Γερμανία) στα πλαίσια της εκποίησης δημόσιας περιουσίας μέσω του προγράμματος “HELIOS”.

Σκοπός του Προγράμματος “HELIOS”

Σκοπός του προγράμματος “HELIOS” είναι να παραχωρηθούν δημοτικές εκτάσεις σε γερμανούς κυρίως επενδυτές, αυτοί να επιδοτηθούν από την ΕΕ εγκαθιστώντας φωτοβολταϊκά πάνελ κατασκευασμένα στη Γερμανία και με ανταλλάγματα μέρος των εσόδων από την πώληση της ενέργειας να πάνε για την εξυπηρέτηση του δημόσιου χρέους, όπως αναφέρεται και στο ανακοινωθέν της νεοκατοχικής συμφωνίας της Συνόδου Κορυφής της 26/10/2011 (βλ.: http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=321246) και κάποια ελάχιστα αντισταθμιστικά οφέλη για τις τοπικές κοινωνίες, όπως κάποιες θέσεις εργασίας.

Πρόκειται για υλοποίηση από την κυβέρνηση της απαίτησης του ισχυρού γερμανικού λόμπυ εταιρειών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ), για εξαγορά ενέργειας στα πλαίσια του γενικότερου ξεπουλήματος ελληνικής κρατικής περιουσίας από την κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ. Αυτό προανάγγειλε με συνέντευξη του στην εφημερίδα “DIE ZEIT” και αναδημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «ΤΟ ΒΗΜΑ» (http://www.tovima.gr/finance/article/?aid=407318) στις 21/06/2011, ο γερμανός υπουργός Οικονομικών κ. Βόλφανγκ Σόϊμπλε ότι «…η Ελλάδα έχει πολύ περισσότερες ώρες ηλιοφάνειας το χρόνο απ’ ότι εμείς στη Γερμανία και θα μπορούσε να εξαγάγει σε μας ηλεκτρικό ρεύμα. Έτσι η ελληνική οικονομία θα διέθετε ένα ανταγωνιστικό εξαγωγικό προϊόν και μάλιστα περιζήτητο. Χωρίς παρόμοιες και άλλες αναπτυξιακές προοπτικές θα μου ήταν πολύ δύσκολο να φορτώσω στο γερμανό φορολογούμενο το τεράστιο ρίσκο ενός νέου προγράμματος…».

Η Γερμανία λίγα χρόνια πριν, προώθησε το πρόγραμμα Desertec για τη μεταφορά ηλιακού ηλεκτρισμού από την έρημο της Βόρειας Αφρικής στη Βόρεια Ευρώπη μέσω υποθαλάσσιων καλωδίων. Λόγω της πολιτικής αστάθειας και της μακρινής απόστασης από την Βόρεια Αφρική σήμερα η ιδέα ξαναπέφτει στο τραπέζι με προεξάρχοντα το ρόλο της Ελλάδας ως προμηθευτή πράσινης ενέργειας, κάτω όμως από συνθήκες απώλειας της εθνικής κυριαρχίας της Ελλάδας λόγω μνημονίου.

Το θέμα όμως του προγράμματος “HELIOS” σχετίζεται άμεσα με την γενικότερη ανάπτυξη των ΑΠΕ στην Κρήτη και στον Δήμο Ρεθύμνου. Σε πρόσφατη σχετική ημερίδα που οργάνωσε ο Δήμος Αμαρίου, εκφράστηκε η καθολική διαφωνία των φορέων με το μοντέλο με το οποίο επιχειρείται η διείσδυση τους, δηλαδή χωρίς σχέδιο, με αγνόηση των τοπικών κοινωνιών και της αυτοδιοίκησης. Ενώ όλοι οι φορείς δεν διαφωνούν με την αξιοποίηση των ΑΠΕ, δεν έγινε αποδεκτό το μοντέλο της Κρήτης ως «εργοστάσιο πράσινης ενέργειας» για εξαγωγές η οποία θα φεύγει εκτός νησιού με μεγάλο περιβαλλοντικό κόστος.

Ενεργειακά αυτάρκης η Κρήτη σε 15 χρόνια

Θεωρούμε ότι στόχος μας πρέπει να είναι, η Κρήτη σε 15 χρόνια να είναι ενεργειακά αυτάρκης με αιολική και ηλιακή ενέργεια. Η Κρήτη αναπόφευκτα θα κινηθεί προς την αξιοποίηση της αιολικής και ηλιακής ενέργειας. Σήμερα αυτό συμβαίνει με την παραχώρηση αδειών σε ιδιωτικές εταιρείες, την αδειοδότηση γεωργών για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών και την τραπεζική χρηματοδότηση της ατομικής παραγωγής έναντι μιας προσυμφωνημένης τιμής εξαγοράς του ρεύματος. Το σύστημα αυτό που κινείται αποσπασματικά και χωρίς κανένα σχεδιασμό επικαλείται την απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας και την αδειοδότηση από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας και των εμπλεκόμενων φορέων. Εντούτοις εδράζεται αποκλειστικά στη χρήση δημόσιου χώρου και δασών. Το μοντέλο αυτό δημιουργεί τοπικές εντάσεις και χαοτικές συνθήκες κατά τη μετάβαση στο ενεργειακό μοντέλο των ΑΠΕ. Συνεπώς ο τρόπος μετάβασης είναι κρίσιμος και πρέπει να διασφαλιστεί ότι δεν θα βρεθούμε σε λίγα χρόνια με «πράσινες Πτολεμαΐδες». Γι αυτό προτείνουμε:

1. Την ίδρυση Κρητικής Εταιρείας Ενέργειας (δημόσιου συμφέροντος), με τη συμμετοχή της ΔΕΗ, δημόσιων φορέων και ιδιωτών σε πολυμετοχική βάση.
2. Την ανάληψη από την εταιρεία αυτή του σχεδιασμού του συστήματος παραγωγής και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας με αποκλειστική πηγή τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
3. Συνέργειες με ΔΕΗ, ειδικά στη διανομή του ρεύματος.
4. Βάση του συστήματος να είναι η ατομική παραγωγή ενέργειας σε κατοικίες, ξενοδοχεία και δημόσια κτίρια.
5. Οι μονάδες παραγωγής ενέργειας να είναι μεσαίας κλίμακας (αιολικά και φωτοβολταϊκά πάρκα).
6. Η αποθήκευση να στηρίζεται σε υβριδικά συστήματα (αντλησιοταμιευτήρες).
7. Η σύνδεση με άλλες περιοχές της χώρας πρέπει να αποκλειστεί. Αυτή μπορεί μεν να μετατρέψει την Κρήτη σε εξαγωγέα ενέργειας αλλά με προφανή τεράστια επιβάρυνση του περιβάλλοντος.
8. Μείωση σταδιακά της κατανάλωσης κτηρίων (βιοκλιματικές πρακτικές σε παλιά και νέα κτήρια).
9. Να διεκδικήσουμε το αυτονόητο δικαίωμα των Δήμων να αναπτύσσουν οι ίδιοι ΑΠΕ και να τις εκμεταλλεύονται (π.χ. σε σχολικά κτήρια) αυξάνοντας έτσι τα έσοδά τους σε μια δύσκολη οικονομικά περίοδο για την αυτοδιοίκηση.

Επειδή πρόκειται για σοβαρότατο θέμα που αφορά την περιουσία όλων των δημοτών, καλούμε το Δημοτικό Συμβούλιο Ρεθύμνης να συζητήσει το θέμα ως κατεπείγον και να πει ΟΧΙ στη διάθεση δημοτικών εκτάσεων για το πρόγραμμα “HELIOS”. Ο Δήμος Ρεθύμνης δεν πρέπει να διαθέσει ούτε ένα τετραγωνικό μέτρο δημοτικής έκτασης γι’ αυτό το πρόγραμμα, που αποτελεί μέρος της νεοκατοχικής συμφωνίας αναδιάρθρωσης χρέους και μόνιμης εποπτείας της χώρας που υπέγραψαν χωρίς καμία διαπραγμάτευση ο Πρωθυπουργός κ. Γ. Παπανδρέου και ο Υπ. Οικονομικών Ε. Βενιζέλος στις 26/10/2011. Ο Δήμος Ρεθύμνης πρέπει να συντονίσει την δράση του μαζί με άλλους Δήμους, την αιρετή Περιφέρεια και φορείς του Νομού και της Κρήτης για μια ανάπτυξη των ΑΠΕ υπέρ των πολιτών και του περιβάλλοντος και όχι για την εξυπηρέτηση ιδιωτικών συμφερόντων ξένων και ντόπιων».