Η αναφορά στο κείμενο του νέου προϋπολογισμού ότι το 2012 θα αυξηθούν οι αντικειμενικές αξίες των ακινήτων (και παράλληλα θα μειωθεί το αφορολόγητο όριο) προκαλεί έντονη ανησυχία σε χιλιάδες ιδιοκτήτες, καθώς θα συμπαρασύρει προς τα πάνω περίπου 20 φόρους, τέλη, εισφορές και πρόστιμα.

Στον προϋπολογισμό προβλέπεται ότι τα έσοδα από τη φορολογία ακινήτων θα διαμορφωθούν στα 3,58 δισ. ευρώ, έναντι 1,12 δισ. ευρώ εφέτος (+217,6%). Μέρος αυτής της μεγάλης διαφοράς οφείλεται στην καθυστέρηση είσπραξης του ΕΤΑΚ του 2009 και του ΦΑΠ 2010.

Από το ειδικό τέλος ακίνητης περιουσίας, το υπουργείο Οικονομικών προσδοκεί έσοδα 2,9 δισ. ευρώ το 2012.

Τα έσοδα από λοιπούς φόρους συναλλαγών προβλέπεται να ανέλθουν στα 1,048 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 9,7%, «λόγω της θετικής επίδρασης από την αύξηση των αντικειμενικών αξιών στα έσοδα από τις μεταβιβάσεις ακινήτων», όπως αναφέρεται στο κείμενο του προϋπολογισμού.

Από το κείμενο δεν είναι σαφές πότε θα γίνει η αύξηση και σε ποιο ποσοστό. Σημειώνεται πως το υπουργείο Οικονομικών εξετάζει παράλληλα τη μείωση των φόρων στις μεταβιβάσεις, ώστε να αντισταθμιστούν (εν μέρει) οι επιπτώσεις από την αναπροσαρμογή των αντικειμενικών.

Και όλα αυτά σε μία περίοδο που οι ιδιοκτήτες πληρώνουν το ένα χαράτσι μετά το άλλο, καθώς τα ακίνητα είναι μία σίγουρη πηγή εσόδων για το κράτος.

Επιπλέον, η ενδεχόμενη εξίσωση τους με τις λεγόμενες εμπορικές τιμές αναμένεται να βυθίσει ακόμα περισσότερο στην ύφεση την κτηματαγορά, με απρόβλεπτες συνέπειες για την περιουσία, το εισόδημα και την απασχόληση, την ίδια ώρα που η οικοδομική δραστηριότητα πνέει τα λοίσθια.

Στο επτάμηνο του 2011 η οικοδομή «βούλιαξε» κατά 39,4% (βάσει του όγκου), από μείωση 25,2% την αντίστοιχη περίοδο του 2010.

Οι επενδύσεις στις κατοικίες αναμένεται ότι εφέτος θα είναι μειωμένες κατά 25,8% έναντι του 2010, σε 5 δισ. ευρώ περίπου, από 6,6 πέρυσι και 16,3 δισ. ευρώ το 2006.

Σύμφωνα με την Alpha Bank, η μείωση των επενδύσεων σε κατοικίες θα προκαλέσει μείωση του ΑΕΠ κατά 0,7% εφέτος. Ωστόσο, μία περαιτέρω πτώση των επενδύσεων σε κατοικίες κατά 16,5% κα το 2012 θα συνεπάγεται πτώση του ΑΕΠ κατά 0,37%.

Σύμφωνα με το Παρατηρητήριο Φορολογίας Ακινήτων της ΠΟΜΙΔΑ, οι φόροι, τέλη κ.τλ. που επηρεάζονται από τις αλλαγές των αντικειμενικών είναι οι εξής:

Α. Τεκμαρτά εισοδήματα από ακίνητα

1. Τεκμήριο διαβίωσης σε ιδιόκτητη ή μισθωμένη α'+ β' κατοικία αναλόγως εμβ.& Τ.Ζ.

2. Τεκμαρτό εισόδημα ιδιοχρησιμοποίησης επαγγελματικής στέγης

18-45 %


Β. Φόροι - τέλη κατά τη μεταβίβαση ακινήτων από επαχθή αιτία


3. Φ.Π.Α. στην αγορά νεόδμητων κτισμάτων και στην αντιπαροχή 23 %

4. Φόρος Μεταβίβασης Ακινήτων 8-10 %

5. Φόρος Χρησικτησίας Ακινήτων 8-10 %

6. Φόρος Ανταλλαγής (- συνένωσης οικοπέδων) 4-5 %

7. Φόρος Διανομής Ακινήτων 2-2,5%

8. Δημοτικός φόρος μεταβίβασης ακινήτων 3 % επί Φ.Μ.Α.

9. Τέλη υπέρ Ταμείου Νομικών (σύνταξη –μεταγρ. συμβολαίων) 6,50+1,25‰

10. Πρόσθετο Τέλος Μεταγραφής Συμβολαίων 4,5-7,5‰

Γ. Φόροι κατά τη μεταβίβαση από χαριστική αιτία (κληρονομιά-γονική παροχή-δωρεά)

11. Φόρος Κληρονομιάς ή Γονικής Παροχής ακινήτων


Α' Κατηγορία: προς τέκνα (γον. παρ.), εγγονούς, συζύγους, γονείς 5-10 %

Β' Κατηγορία: προς κατιόντες, αδελφούς, θείους, παππούδες κλπ. 5-20 %

Γ' Κατηγορία: προς άλλους συγγενείς και ξένους 20-40 %

12. Φόρος Δωρεάς ακινήτων

Α' Κατηγορία: προς εγγονούς, συζύγους, γονείς 1-20 %

Β' Κατηγορία: προς κατιόντες, αδελφούς, θείους, παππούδες κλπ.  10-30 %

Γ' Κατηγορία: προς άλλους συγγενείς και ξένους 20-40 %

Δ. Ετήσιοι φόροι επί της κατοχής ακινήτων

13. Φόρος Ακίνητης Περιουσίας (ΦΑΠ) από 1.1.2010 2‰-2 % (Φ.Π.) 6‰ (Ν. Π)

14. Ετήσιο Τέλος Ηλεκτρ. Δομημένων Επιφανειών (μέσω ΔΕΗ) 3-20 ευρώ/τμ

15. Τέλος Ακίνητης Περιουσίας (ΤΑΠ) (κτίσματα+οικόπεδα) 0,25-0,35‰

16. Φόρος Ακίνητης Περιουσίας Υπεράκτιων Εταιριών 15 %

Ε. Κτηματολόγιο-Πολεοδομικά πρόστιμα & εισφορές

17. Τέλος Εγγραφής ακινήτων στο Εθνικό Κτηματολόγιο 1‰ επί αντικ. αξίας

18. Πολεοδομικά πρόστιμα διατήρησης αυθαιρέτων Βλ. Ν.4014/2011

19. Πολεοδομικά πρόστιμα αλλαγής χρήσης (ημιυπαιθρ.κλπ) 5% - 15% εφάπαξ

20. Εισφορές σε γη & χρήμα για ένταξη σε σχ. Πόλεων (Ν.1337/83) σε γη έως 60%, σε χρήμα έως 25%


in.gr