Υπάρχουν διάφορα υποκατάστατα της κοινής λευκής κρυσταλλικής ζάχαρης που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε στις συνταγές μας. Κάποια από αυτά υπόσχονται γλυκιά γεύση με λιγότερες θερμίδες ενώ κάποια άλλα είναι πιο ακατέργαστα άρα και πιο υγιεινά.

Φρουκτόζη

Έχει διπλάσια γλυκαντική ικανότητα από τη λευκή ζάχαρη. Μπορεί να την αντικαταστήσει σε κάθε συνταγή, δίνοντας πολύ ωραία γεύση στα γλυκά και στα ροφήματα. Χρησιμοποιήστε τη μισή ποσότητα της προτεινόμενης ζάχαρης της συνταγής σε φρουκτόζη. Εάν για παράδειγμα η συνταγή απαιτεί 1 φλιτ ζάχαρη εσείς χρησιμοποιήστε ½ φλιτζάνι σε φρουκτόζη. Έτσι παίρνετε και τις μισές θερμίδες από τη ζάχαρη. Το γλυκό που περιέχει φρουκτόζη πρέπει να ψήνεται ή να βράζεται σε θερμοκρασία χαμηλότερη κατά 20°C, από το αντίστοιχο γλυκό με λευκή ζάχαρη, γιατί τα γλυκά με φρουκτόζη ροδίζουν πιο εύκολα.

Προσέξτε την προέλευσή της γιατί τελευταία παράγεται από καλαμπόκι που φαίνεται πως αυξάνει τα επίπεδα των τριγλυκεριδίων. Σε αυτή την περίπτωση δεν πρέπει να χρησιμοποιείται από τους διαβητικούς και όσους πάσχουν από δισλιπιδαιμίες.

Καστανή ζάχαρη

Παράγεται από σακχαροκάλαμο χωρίς μεγάλη επεξεργασία. Έχει ίδια γλυκαντική και θερμιδική αξία με τη λευκή ζάχαρη και άρα θα την αντικαταστήσει στην ίδια ποσότητα χωρίς να αλλάξετε τίποτε άλλο στη συνταγή σας. Διαλύεται πιο αργά γι’ αυτό τη χρησιμοποιούμε και στην επιφάνεια των γλυκών (μπισκότα, κουλουράκια) ώστε να «κρατσανίζουν». Έχει χαμηλότερο γλυκαιμικό δείκτη, δηλαδή αυξάνει τη γλυκόζη στο αίμα πιο αργά από τη λευκή ζάχαρη.

Μαύρη ακατέργαστη ζάχαρη

Είναι πιο σκούρα από την παραπάνω γιατί είναι 100% ανεπεξέργαστή και περιέχει από τη φύση της μελάσα. Γι αυτό έχει κα πιο καραμελένιο άρωμα. Έχει λίγο πιο δυνατή και ιδιαίτερη γεύση και ίσως σας φανεί πιο πικρή στην αρχή αλλά προτιμήστε την γιατί είναι ακόμα πιο υγιεινή. Όταν τη συνηθίσετε θα σας αρέσει τόσο που δεν θα μπορείτε να ξαναχρησιμοποιήσετε άλλη ζάχαρη!

Τεχνητά γλυκαντικά με βάση την ασπαρτάμη

Δεν έχουν θερμίδες και δεν ανεβάζουν το σάκχαρο. Κάποια από αυτά που κυκλοφορούν ψήνονται κανονικά όπως και η ζάχαρη. Ίσως χρειαστεί να προσθέσετε στη συνταγή σας κάποιο διογκωτικό, όπως μπέικιν πάουντερ για να φουσκώσει.100 γραμ. ζάχαρη αντιστοιχούν σε 15 γραμ. γλυκαντικό ή αλλιώς 1 φλιτζάνι ζάχαρη αντιστοιχεί σε 1 φλιτζάνι γλυκαντικό επειδή είναι πολύ πιο ελαφρύ από τη ζάχαρη. Η επίδρασή της στην υγεία είναι διφορούμενη.

Στέβια

Θεωρείται το φυτό της χιλιετίας και είναι ένα πολύ νέο προϊόν στην ελληνική αγορά. Είναι έως και 300 φορές γλυκύτερη από τη λευκή ζάχαρη. Αυτό σημαίνει ότι 1 κουταλάκι του γλυκού τυποποιημένο εκχύλισμα στέβιας έχει την ίδια γλυκαντική ικανότητα με περίπου 1 φλιτζάνι ζάχαρη! Δεν αλλοιώνεται και δεν χάνει τη γλυκύτητά της, ακόμα κι όταν μαγειρεύεται σε θερμοκρασίες έως και 200οC. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να υποκαταστήσει τη ζάχαρη ακόμα και στα γλυκά που απαιτούν βράσιμο (π.χ. μαρμελάδες) ή ψήσιμο.

Δεν έχει θερμίδες κι έχει μηδενικό γλυκαιμικό δείκτη. Φαίνεται να είναι ασφαλής έως και υγιεινή αφού έχει κι επιπρόσθετα θρεπτικά στοιχεία. Αναζητείστε την ανάμεσα στα βιολογικά προϊόντα και διαβάστε προσεκτικά την ετικέτα πιστοποίησης. Όπως όλα τα καινούρια προϊόντα θέλει προσοχή στη χρήσης της αλλά μέχρι τώρα είναι πολλά υποσχόμενη και όλα τα στοιχεία βαίνουν υπέρ της.

Στέλλα Η. Σαρηπαναγιώτου 
Διατροφολόγος
Master Practitioner in Eating Disorders and Obesity
Βιογραφικό σημείωμα