Η Ιταλία παρέβη τις υποχρεώσεις της απέναντι στη Γερμανία επιτρέποντας τη διεξαγωγή δικαστικών διαδικασιών με αντικείμενο την καταβολή αποζημιώσεων από το Βερολίνο προς τα θύματα ναζιστικών εγκλημάτων, αναφέρεται στην απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης.

«Το Δικαστήριο θεωρεί ότι η άρνηση των ιταλικών δικαστηρίων να αναγνωρίσουν την ασυλία συνιστά παράβαση των υποχρεώσεών τους απέναντι στο γερμανικό κράτος» ανακοίνωσε ο δικαστής Χισάσι Οουάντα, κατά την ανάγνωση της απόφασης σε δημόσια συνεδρίαση στο Μέγαρο της Ειρήνης στη Χάγη.

Το Δικαστήριο με ψήφους 12-3, 14-1, 14-1 και 14-1 τάχθηκε κατά των αποφάσεων των ιταλικών δικαστηρίων τα οποία, συντασσόμενα προς την απόφαση Ελληνικού Πρωτοδικείου, είχαν αποφανθεί ότι η Γερμανία δεν δικαιούτο να επικαλείται ασυλία και θα έπρεπε έτσι να καταβάλει αποζημιώσεις της τάξης των 28 εκατ. ευρώ στους απογόνους κατοίκων του Διστόμου που έπεσαν θύματα της γερμανικής Κατοχής.

Το Διεθνές Δικαστήριο κάλεσε την Ιταλία να παύσει την ισχύ των αποφάσεων των δικαστηρίων της, ενώ ομόφωνα απέρριψε και τις αξιώσεις της Γερμανίας για δική της αποζημίωση από το ιταλικό Δημόσιο.

Η ιταλο-γερμανική διαφορά αφορούσε αποφάσεις ιταλικών δικαστηρίων, τα οποία, παρά τη δικαστική ασυλία της Γερμανίας, αναγνώρισαν και επιδίκασαν αποζημιώσεις σε θύματα σοβαρών παραβιάσεων του ανθρωπιστικού δικαίου, που τελέσθηκαν την περίοδο του Β΄ Παγκοσμίου πολέμου από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής.

Μία από τις συγκεκριμένες υποθέσεις αφορούσε την εκτέλεση, επί ιταλικού εδάφους, της απόφασης του Πρωτοδικείου Λιβαδιάς, η οποία είχε επιδικάσει αποζημιώσεις στα θύματα της σφαγής του Διστόμου.

Αυτό το σημείο αποτελούσε και το έναυσμα της ελληνικής παρέμβασης στη διαφορά μεταξύ Γερμανίας-Ιταλίας.

Διαβάστε εδώ ολόκληρη την απόφαση του Δικαστηρίου της Χάγης


Ένας αγώνας από το 1995 για το Δίστομο

Ο δικαστικός αγώνας ξεκίνησε το 1995 από τον νομικό και πρώην ευρωβουλευτή του ΠΑΣΟΚ, Γιάννη Σταμούλη, ο οποίος κατέθεσε αγωγή με την οποία οι κάτοικοι ζητούσαν αποζημιώσεις ύψους 60 εκατ. ευρώ για ηθική ικανοποίηση από τις θηριωδίες στο Δίστομο. Το 1997 εκδίδεται η απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Λιβαδειάς, η οποία δικαιώνει τους Διστομίτες και επιδικάζει αποζημίωση για ψυχική οδύνη.

Το 2000 το γερμανικό δημόσιο ασκεί αναίρεση ενώπιον του Αρείου Πάγου υποστηρίζοντας ότι δεν είναι δυνατόν να δικάζεται σε ξένη χώρα για τα εγκλήματα που διέπραξε στο παρελθόν. Ο Άρειος Πάγος όμως απορρίπτει την αίτηση αναιρέσεως του γερμανικού δημοσίου.

Η Γερμανία αρνείται να καταβάλει τα ποσά που οφείλει και έτσι ο Γιάννης Σταμούλης προχωρά σε αναγκαστική εκτέλεση κατά των περιουσιακών στοιχείων του γερμανικού δημοσίου στην Ελλάδα.

Το γερμανικό δημόσιο ασκεί αμέσως ανακοπή (το 2002). Η ανακοπή γίνεται δεκτή από το ελληνικό δικαστήριο και ως εκ τούτου οι Διστομίτες δεν μπορούν να εισπράξουν τα χρήματά τους.

Το 2004 ο δικηγόρος Σταμούλης επικαλείται τον Κανονισμό 44/2001 του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου δυνάμει του οποίου η ελληνική αμετάκλητη απόφαση του δικαστηρίου της Λιβαδειάς μπορεί να κηρυχτεί εκτελεστή σε άλλο κράτος - μέλος της Ε.Ε.

Επιλέγει την Ιταλία προκειμένου να κινήσει αυτή τη διαδικασία και το Νοέμβριο του 2008 (μετά από τετράχρονο αγώνα και στην Ιταλία) κηρύσσεται εκτελεστή η απόφαση της Λιβαδειάς στην ευρωπαϊκή αυτή χώρα.

Στην συνέχεια η Γερμανία προσέφυγε στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης θέτοντας το ερώτημα κατά πόσον η Ιταλία έπραξε νόμιμα αναγνωρίζοντας στους κατοίκους του Διστόμου το δικαίωμα να αποζημιωθούν από τα περιουσιακά στοιχεία της Γερμανίας στην Ιταλία.

Πρόταση 28 βουλευτών για συζήτηση στη Βουλή για το ζήτημα του γερμανικού κατοχικού δανείου

Πρόταση να συζητηθεί στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλής το ζήτημα του γερμανικού κατοχικού δανείου, των γερμανικών επανορθώσεων για τις υποδομές, των αποζημιώσεων που αφορούν τα θύματα και τους ελληνικούς θησαυρούς, κατέθεσαν 28 βουλευτές από το ΠΑΣΟΚ, τη ΝΔ, τον ΣΥΡΙΖΑ και ανεξάρτητοι.

Με πρωτοβουλία του Π.Κουρουμπλή οι βουλευτές απέστειλαν επιστολή προς τους προέδρους των Επιτροπών Οικονομικών Υποθέσεων, Εθνικής Άμυνας και Δημόσιας Διοίκησης με την οποία ζητούν να συζητηθεί το θέμα παρουσία των υπουργών Οικονομικών, Εξωτερικών, Άμυνας και Δικαιοσύνης όπως και εκπροσώπων εμπλεκόμενων φορέων και να πάρει θέση το ελληνικό Κοινοβούλιο «επάνω σε αυτό το κρίσιμο εθνικό ζήτημα».

Αναπτύσσοντας το σκεπτικό τους οι 28 βουλευτές τονίζουν ότι «με τη Συνδιάσκεψη της Ρώμης το 1942, οι Γερμανοί και οι Ιταλοί αυθαίρετα αποφάσισαν ότι η Ελλάδα όφειλε να δανείζει τις δύο χώρες τόσο με σκοπό τη συντήρηση των στρατευμάτων τους, όσο και με επιπλέον ποσά για άλλους σκοπούς. Με αυτόν τον τρόπο η Ελλάδα δάνεισε τις χώρες που την είχαν ουσιαστικά υποδουλώσει. Η χώρα μας από δανειζόμενος μετατράπηκε σε δανειστή την χειρότερη περίοδο της ιστορίας της.

»Ενώ, όμως, η Ιταλία αποπλήρωσε το δάνειό της προς την Ελλάδα και ο Χίτλερ είχε ξεκινήσει τις διαδικασίες αποπληρωμής του αντίστοιχου γερμανικού δανείου, οι ενέργειες αυτές σταμάτησαν. Η Γερμανία σήμερα οφείλει στη χώρα μας περίπου 54 δισ. ευρώ (χωρίς τους τόκους) προκειμένου να αποπληρώσει το δάνειο το οποίο μας επέβαλε. Η καταστροφή, υλική και ανθρώπινη, που προκάλεσε η Γερμανία στην Ελλάδα, ήταν απαράμιλλης σκληρότητας.

»Εκτός από το αναγκαστικό δάνειο, η Γερμανία χρωστάει στην Ελλάδα τόσο τις επανορθώσεις που σχετίζονται με την, κατά τη διάρκεια της κατοχής, καταστροφή της ελληνικής οικονομίας, όσο και με τις αποζημιώσεις που συνδέονται με τους αρχαιολογικούς θησαυρούς και τα πολιτιστικά αγαθά που έκλεψαν ή λεηλάτησαν οι Γερμανοί. Το ποσό για την καταστροφή των υποδομών της ελληνικής οικονομίας που μας οφείλει η Γερμανία ανέρχεται στα 108 δισ. ευρώ (χωρίς τους τόκους).

»Σημειωτέον δε ότι η Γερμανία έχει αποπληρώσει όλες τις χώρες τις οποίες κατέκτησε και πολέμησε, στη βάση των επανορθώσεων που όρισε η διασυμμαχική επιτροπή των Παρισίων το 1946, πλην της Ελλάδας. Η αδικία είναι προφανής. Σήμερα αθροίζονται, το λιγότερο, 65 ψηφίσματα προς την ελληνική κυβέρνηση, από ποικίλους φορείς, με θέμα τη διεκδίκηση των γερμανικών οφειλών. Ζητάμε να συζητηθεί το ζήτημα του γερμανικού κατοχικού δανείου, των γερμανικών επανορθώσεων και των αποζημιώσεων που αφορούν τα θύματα και τους ελληνικούς θησαυρούς».

Υπογράφουν από το ΠΑΣΟΚ οι Π.Αντωνακόπουλος, Σ.Βαλυράκης, Λ.Γρηγοράκος, Η.Θεοδωρίδης, Εύα Καϊλή, Δ.Καρύδης, Άννα Νταλάρα, Αθ.Παπαδόπουλος, Δ.Παπουτσής, Μ. Σκραφνάκη, Π.Στασινός, Β.Τόγιας, Β.Τσόνογλου, από τη ΝΔ οι Μ.Χαρακόπουλος, Κ.Τζαβάρας, Κ.Μαρκόπουλος και Κ.Καραγκούνης, ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, Αλ.Τσίπρας και οι βουλευτές Θ.Δρίτσας, Π.Λαφαζάνης, Β.Μουλόπουλος, Δ.Παπαδημούλης και οι ανεξάρτητοι βουλευτές Π.Κουρουμπλής, Π.Καμμένος, Β.Οικονόμου, Ευ.Παπαχρήστος, Σοφία Σακοράφα και Ν.Τσούκαλης.