Πέρα από της γνωστές σε όλους μας εξαρτήσεις, αλκοόλ, ουσίες, τζόγος, φαγητό, υπάρχουν και πιο σύγχρονες που έχουν κάνει την εμφάνιση τους τα τελευταία χρόνια.

Η πιο γνωστή και αυτή που εξαπλώνεται ραγδαία στις μέρες μας είναι η εξάρτηση από τον ηλεκτρονικό υπολογιστή. Αυτό μπορεί να είναι είτε εξάρτηση από video games ή εξάρτηση από το διαδίκτυο ή αλλιώς παθολογική χρήση του διαδικτύου.

Κριτήρια για να διαγνωστεί αυτή η διαταραχή είναι αρχικά ο μεγάλος αριθμός ωρών που ένα άτομο περιηγείται στο διαδίκτυο την ημέρα ή την εβδομάδα. Το άτομο επίσης μπορεί να παρουσιάζει ευερεθιστότητα, κατάθλιψη, πολλές και απότυχημένες προσπάθειες να διακόψει την εξάρτηση αυτή και τέλος σοβαρή επίπτωση στης σχέσεις του, στην οικογένεια του και στη δουλειά του. Τέλος ένα χαρακτηριστικό, που συναντάμε και στις άλλες εξαρτήσεις είναι τα ψέματα στους άλλους ή η κρυφή χρήση του διαδικτύου.

Είναι σημαντικό να αναφέρουμε ότι και στη χώρα μας πλέον έχει ξεκινήσει μονάδα απεξάρτησης από το διαδίκτυο και βρίσκεται στο νοσοκομείο Αττικής. Όταν ένα άτομο έχει εξαρτηθεί από τον ιστό τις περισσότερες φορές δεν είναι αρκετή η βοήθεια ενός μόνο ειδικού και για το λόγο αυτό απαιτείται μια συντονισμένη ομάδα ειδικών και ένα πρόγραμμα, όπως είναι μια μονάδα απεξάρτησης.

Μια ασυνήθιστη εξάρτηση είναι και η σεξουαλική εξάρτηση. Κατά καιρούς μαθαίνουμε στα μέσα μαζικής ενημέρωσης ότι διάφοροι celebrities έχουν εξαρτηθεί από το σεξ. Παρότι η σεξουαλική εξάρτηση δεν είναι αποδεκτή από όλοι την επιστημονική κοινότητα ως εξάρτηση, υπάρχουν πολλά προγράμματα σε χώρες του εξωτερικού που μπορούν με επιτυχία να βοηθήσουν ένα άτομο που αντιμετωπίζει μια τέτοια εξάρτηση.

Κριτήρια για να διαγνωστεί η εξάρτηση ορίζονται από τον Μπίρτσαρντ, ο οποίος είναι και διευθυντής ενός από τα λίγα προγράμματα απεξάρτησης στην Αγγλία. Η εξάρτηση λοιπόν χαρακτηρίζεται από συνεχές φλέρτ, συνεχή και πολύ συχνή αναζήτηση σεξουαλικής ευχαρίστησης και συχνό αυνανισμό. Συγχρόνως υπάρχει σοβαρή απώλεια της αυτοσυγκράτησης και υπάρχουν επιπτώσεις στην υγεία.

Σημαντικό στοιχείο τέλος της εξάρτησης αυτής, όπως και των περισσότερων εξαρτήσεων είναι ότι το άτομο υιοθετεί ένα τέτοιο τρόπο ζωής διότι τον βοηθά να αποφύγει και να χειριστεί δυσάρεστες καταστάσεις που προκαλούν στρες ή κατάθλιψη.

Τέλος μια πολύ σπάνια αλλά αξιοσημείωτη εξάρτηση είναι αυτή που παρατηρείται σε διάφορες χώρες της Ευρώπης και είναι γνωστή ως ψυχοβιολογικός εθισμός στη γνωστή μας «νουτέλα». Ο εθισμός αυτός είναι στην ουσία ένας εθισμός στις ιδιότητες της σοκολάτας.

Η σοκολάτα είναι πλούσια σε σεροτονίνη, ο νευροδιαβιβαστής που είναι υπεύθυνος για το συναίσθημα και προκαλεί εφορία. Άτομα εξαρτημένα από τη νουτέλα αναφέρουν ότι τα καταθλιπτικά τους συναισθήματα μειώνονται μετά από τη λήψη της.

Μανιώρου Κάλλια
Συμβουλευτικός Ψυχολόγος MC
(Βιογραφικό σημείωμα)