Χωρίς σαφές χρονοδιάγραμμα και μόνο με έναν προδιαγεγραμμένο μπούσουλα, που δεν βοηθάει και πολύ, προχωρούν τα κράτη μέλη προς την εφαρμογή της νέας Κοινής Γεωργικής Πολιτικής όσο πλησιάζουμε προς το 2013.Εν τω μεταξύ, η Ελλάδα έχει κάνει πολλά βήματα νοικοκυρέματος του συστήματος ΟΣΔΕ, αλλά οι πληροφορίες λένε ότι δεν θα υπάρξει χρόνος να εφαρμοστούν οι νέες οδηγίες στην πλήρη τους μορφή από το 2014.

Οι μεγαλύτερες αλλαγές τόσο σε χάρτες όσο και σε προσαρμογή των ενισχύσεων στο περιφερειοποιημένο μοντέλο, θα έρθουν για τη χρονιά του 2015.Οι μεγαλύτερες αλλαγές τόσο σε χάρτες όσο και σε προσαρμογή των ενισχύσεων στο περιφερειοποιημένο μοντέλο, θα έρθουν για τη χρονιά του 2015.

Εν τω μεταξύ, η Ελλάδα έχει κάνει πολλά βήματα νοικοκυρέματος του συστήματος ΟΣΔΕ, αλλά οι πληροφορίες λένε ότι δεν θα υπάρξει χρόνος να εφαρμοστούν οι νέες οδηγίες στην πλήρη τους μορφή από το 2014.

Με δεδομένο ότι οι διαπραγματεύσεις για τα κονδύλια συνεχίζονται, με δυσκολότερο το κομμάτι της συμφωνίας για τον γενικό προϋπολογισμό, όπως φάνηκε από το έγγραφο-πρόταση της Κυπριακής Προεδρίας, οι ελληνικές αρχές και ο οργανισμός που θα εφαρμόσει τις αλλαγές στον υπολογισμό των ενισχύσεων (ΟΠΕΚΕΠΕ), βρίσκονται σε αναμονή. Στην πράξη δεν έχει προχωρήσει τίποτα και όλοι ετοιμάζονται μόνο για το 2013, που θα είναι η τελευταία χρονιά εφαρμογής της ΚΓΠ 2007-2013.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες της Agrenda, η ενιαία ενίσχυση του 2014 δεν θα διαφέρει και πολύ, τελικά, από τις ενισχύσεις που έπαιρναν οι παραγωγοί τα προηγούμενα χρόνια. Ακόμα και οι χάρτες πάνω στους οποίους θα βασιστεί το ΟΣΔΕ της πρώτης χρονιάς, θα «πατούν» πάνω στο παλιό ψηφιακό υπόβαθρο. Οι μεγαλύτερες αλλαγές τόσο σε χάρτες όσο και σε προσαρμογή των ενισχύσεων στο περιφερειοποιημένο μοντέλο, θα έρθουν για τη χρονιά του 2015.

Βέβαια, αυτό δεν είναι ευθύνη αποκλειστικά της Ελλάδας. Όπως έχει ξαναγράψει η Agrenda και, όπως φαίνεται από τη διαδικασία που ακολουθείται στα ευρωπαϊκά όργανα αποφάσεων, οι τελευταίες εξελίξεις μιλούν για οριστικοποίηση της νέας Κοινής Γεωργικής Πολιτικής τον Απρίλιο του 2013, στην καλύτερη περίπτωση. Από τότε θα ξεκινήσει η σύνταξη και ψήφιση των εφαρμοστικών κανονισμών, μια διαδικασία που μπορεί να πάρει μέχρι και έξι μήνες, αφού όλα εξαρτώνται από τις διαθέσεις των κρατών-μελών και το πώς θα θελήσουν να εφαρμόσουν όλες αυτές τις παραμέτρους που έχουν να κάνουν με την περιφερειοποίηση, τις πράσινες ενισχύσεις, τους νέους αγρότες και τα ανώτατα και κατώτατα όρια των ενισχύσεων.

Υπάρχει και ένα άλλο θέμα που απασχολεί τους αγρότες: «Αυτά που θα σπείρουμε την περίοδο 2012-2013 θα έχουν με κάποιο τρόπο επίδραση στις ενισχύσεις των επόμενων ετών; Θα ληφθούν υπόψη για τον υπολογισμό της περιφερειακής ενίσχυσης;»
Ξεκάθαρη απάντηση δεν έχει δοθεί από την Κομισιόν, ενώ στην πρότασή της αναφέρεται στη χρονιά του 2011, ως τη χρονιά-ορόσημο για τον υπολογισμό των μέ σων όρων των ενισχύσεων των κρατών μελών, με βάση τους οποίους θα γίνει η «εναρμόνιση». Δηλαδή η σύγκλιση των ενισχύσεων που λαμβάνουν οι νέες χώρες μέλη, που είναι χαμηλές, με τις ενισχύσεις που παίρνουν οι αγρότες των παλαιών χωρών-μελών.

Η Κομισιόν δεν έχει απαντήσει ακόμα σε αυτό το ερώτημα, γιατί πολλές τροπολογίες που καταθέτουν οι ευρωβουλευτές ζητούν να συμπεριληφθεί στον υπολογισμό ο μέσος όρος μεταγενέστερων ετών, ειδικά το 2012. Βέβαια, εν προκειμένω δεν αλλάζει κάτι στα ποσά των ενισχύσεων, αλλά ίσως από την πλευρά των κρατών μελών υπάρχει η πρόθεση να «μαγειρέψουν» λίγο παραπάνω τα στοιχεία για να εμφανίσουν ακόμα χαμηλότερες ενισχύσεις.

Εξάλλου, και η Ελλάδα στάθηκε «τυχερή» σε αυτόν τομέα, αφού το 2010, που ενέταξε στο ΟΣΔΕ και στο ψηφιακό υπόβαθρο ως επιλέξιμες εκτάσεις τα «βοσκήσιμα δάση», όπως τα ορίζει το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, αυξήθηκαν κατά ένα ποσοστό τα συνολικά στρέμματα, που λαμβάνουν ενίσχυση, με αποτέλεσμα να πέσει ο ελληνικός μέσος όρος.


Πώς διαμορφώνεται  η πολιτική ενισχύσεων

Ο τρόπος υπολογισμού των ενισχύσεων είναι καθαρά θέμα πολιτικής του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης. Η Ελλάδα (και η υπόλοιπη Ευρώπη) έχει μείνει στη σύνταξη μερικών σεναρίων, από τα οποία θα πρέπει να επιλέξει ο υπουργός και η κυβέρνηση, σε διαβούλευση με τους αγροτικούς φορείς, ποιο ταιριάζει περισσότερο με τις ελληνικές ανάγκες.

Για παράδειγμα, ο ΟΠΕΚΕΠΕ δεν συμμετέχει, όταν έρθουν οι εφαρμοστικές εγκύκλιοι ο Οργανισμός πρέπει να τις εφαρμόσει. Και το μεγαλύτερο βάρος πέφτει στους ώμους της Γενικής Γραμματείας Αγροτικής Πολιτικής και Διεθνών Σχέσεων, όπου προΐσταται ο Δημήτρης Μελάς, πρώην πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ. Τα στελέχη της γραμματείας θα κληθούν, εκτός από τα σενάρια που εκπόνησαν, να διαμορφώσουν και ένα τελικό μοντέλο περιφερειοποίησης, το οποίο θα προκύψει μετά από διαβούλευση και θα πρέπει να εγκριθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Δημοσιότητα και διαφάνεια

Σύμφωνα με τη νέα ΚΓΠ και την πρόταση της Κομισιόν, επανερχόμαστε στο μέτρο της δημοσιοποίησης των προσωπικών στοιχείων όσων φυσικών προσώπων λαμβάνουν επιδοτήσεις. Λόγω της προσφυγής κάποιων δικαιούχων στα ευρωπαϊκά δικαστήρια, το μέτρο είχε ανασταλεί και αφορούσε μόνο τα νομικά πρόσωπα, αλλά θέτοντας το θέμα σε νέα νομική βάση, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιμένει στη δημοσιοποίηση όλων των στοιχείων που αφορούν φυσικά και νομικά πρόσωπα.

Έτσι, από το 2014 θα πρέπει να προσαρμοστεί η αίτηση ενιαίας ενίσχυσης (δήλωση ΟΣΔΕ), ώστε ο παραγωγός, όταν την καταθέτει, να δίνει ουσιαστικά τη συγκατάθεσή του και τα πλήρη στοιχεία του να δημοσιοποιούνται. Μία άλλη απλή αλλαγή στο σύστημα είναι ότι πλέον μπορούμε να δούμε ποιος παραγωγός θα πληρώνεται άπαξ, χωρίς να κάνει αίτηση. Να οριστεί, με βάση τη διοικητική απλούστευση που θέλει η νέα Κοινή Γεωργική Πολιτική, ότι μπορεί για κάποιους να μην χρειάζεται κάθε χρόνο να καταθέτουν αίτηση: Είτε είναι μικρός παραγωγός σε έκταση, είτε για το είδος της καλλιέργειας, είτε έχει μικρό αριθμό ζώων.


agronews.gr