«Ο δρόμος είχε την δική του ιστορία, κάποιος την έγραψε στον τοίχο με μπογιά…»

Η οδός Ελευθερίου Βενιζέλου στα Χανιά είναι από τους παλαιότερους κεντρικούς οδικούς άξονες της πόλης καθώς οδηγούσε από το κέντρο στην αριστοκρατική συνοικία της Χαλέπας που ήταν το κέντρο της πολιτικής ζωής από τα χρόνια της Κρητικής πολιτείας.

Ένας δρόμος ιδιαίτερης σημασίας και στην περίοδο της Γερμανικής κατοχής καθώς σχεδόν στην αρχή της, υπήρχε το κτίριο που λειτουργούσε πάντα ως κλινική (σήμερα κλινική Καπάκη) και το οποίο είχε επιταχθεί από την Γερμανική αεροπορία, ενώ στην συνοικία της Χαλέπας έμεναν πολλοί Γερμανοί αξιωματικοί σε επιταγμένα αρχοντικά.

Η οδός Ελευθερίου Βενιζέλου ήταν πλαισιωμένη από όμορφα νεοκλασσικά κτίρια αρκετά από τα οποία υπάρχουν και σήμερα, κάποια ανακαινισμένα και άλλα αφημένα στην φθορά του χρόνου.

Όμως αυτή η φθορά φαίνεται πως ευθύνεται και για μια ιστορική αποκάλυψη καθώς σε αυτόν τον πολυσύχναστο από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής δρόμο, κάποιοι με κίνδυνο της ζωής τους  παίρνοντας έναν κουβά με μαύρη λαδομπογιά και με ένα πινέλο έγραψαν την ιστορία στους τοίχους ενός ερειπωμένου σήμερα διόροφου νεοκλασσικού στον αριθμό 59.

«Ο ΚΟΚΚΙΝΟΣ ΣΤΡΑΤΟΣ ΦΕΡΝΕΙ ΛΕΥΤΕΡΙΑ» έγραψαν – πιθανότατα κάποιοι ΕΠΟΝΙΤΕΣ (νεολαία του ΕΑΜ) – θέλοντας να στείλουν το μήνυμα στους κατακτητές πως έρχεται το τέλος. 

Γραμμένο βιαστικά καθώς η τιμωρία θα ήταν θάνατος, με την μαύρη λαδομπογιά να έχει «τρέξει» σχεδόν σε κάθε γράμμα, ακριβώς δίπλα πρόλαβαν και έγραψαν ένα ακόμη σύνθημα από το οποίο διακρίνεται εμφανώς η λέξη ΜΟΣΧΑ αλλά οι άλλες έχουν φθαρεί ή είναι ακόμη καλυμμένες απο την μπογιά με την οποία έβαψαν κάποτε το κτίριο.

Τα συνθήματα μάλλον γράφτηκαν μετά τον Φεβρουάριο του 1943 όταν ο Κόκκινος στρατός νίκησε τα Γερμανικά στρατεύματα στην μάχη του Στάλινγκραντ ξεκινώντας μια μεγάλη αντεπίθεση σε όλα τα μέτωπα.

Όπως επισημαίνει ο ιστορικός ερευνητής Μανώλης Μανούσακας που εντόπισε την αποκάλυψη της ιστορικής μνήμης « Για πολλά χρόνια είχε καλυφτεί από το βάψιμο που έγινε στο κτήριο τα χρόνια που ακολούθησαν, ένα βάψιμο που η πολυκαιρία και οι βροχές (σε μια σπάνια συμμαχία με την ιστορία) έχουν πια ξεπλύνει αποκαλύπτοντας μια ξεχασμένη (και ηρωική) σελίδα από το παρελθόν...»

Δυστυχώς στην σημερινή εποχή των σπρει, κάποιος  άφησε το δικό του αποτύπωμα  πάνω στο ένα από τα αντιστασιακά συνθήματα χωρίς να αντιληφθεί περι τίνος πρόκειται.

Όπως άλλωστε δεν το αντιλαμβάνονται και όλοι όσοι περνούν βιαστικά από το ερειπωμένο νεοκλασσικό και ευτυχώς που υπάρχουν κάποιοι παρατηρητικοί καταγραφείς της ιστορίας όπως ο κ.Μανούσακας και ο φωτογραφικός φακός που διατηρούν τις ιστορικές μνήμες στον "δρόμο που είχε την δική του ιστορία, κάποιος την έγραψε στον τοίχο με μπογιά" όπως είχε γράψει και τραγουδήσει ο Μάνος Λοίζος.