Όλο και περισσότερο τα πανεπιστήµια, σε παγκόσµιο επίπεδο, λειτουργούν σαν ανταγωνιστικές επιχειρήσεις που προσπαθούν να προσελκύσουν φοιτητές - πελάτες, εµπορευόµενα το καλό τους όνοµα που αποτελεί φίρµα στην αγορά.

Με αυτή τη διαπίστωση η εκπαιδευτική επιθεώρηση των «Τάιµς» αιτιολόγησε χθες την απόφασή της να δηµιουργήσει, για πρώτη φορά, µια νέα παγκόσµια κατάταξη των πανεπιστηµίων βασισµένη στη φήµη που έχουν αυτά ανάµεσα στους ίδιους τους πανεπιστηµιακούς: τα πιο φηµισµένα πανεπιστήµια στον κόσµο.

Μάλιστα, η εφηµερίδα χαρακτηρίζει «superbrands» (υπερφίρµες) την αγγλοσαξονική εξάδα που ηγείται της κατάταξης και τονίζει ότι οι φοιτητές, ιδίως στις χώρες όπου επιτρέπονται τα δίδακτρα, ουσιαστικά «αγοράζουν» τη φίρµα του πανεπιστηµίου, ένα εµπορικό σήµα που αργότερα θα έχει απήχηση στην αγορά εργασίας. Αλλά και οι πανεπιστηµιακοί, όταν καταθέτουν µια πρόταση χρηµατοδότησης κάποιου ερευνητικού προγράµµατος ή στέλνουν µια µελέτη τους για δηµοσίευση σε έγκυρο επιστηµονικό περιοδικό, γνωρίζουν ότι η φήµη τουπανεπιστηµίου τους θα παίξει ρόλο στην τελική κρίση. Έτσι, η φίρµα του πανεπιστηµίου γίνεται τµήµα και της δικής τους φήµης ως πανεπιστηµιακών.

Ήδη οι «Τάιµς» δηµοσιοποιούν κάθε χρόνο µια παγκόσµια κατάταξη των καλύτερων πανεπιστηµίων του κόσµου βασισµένη σε 13 διαφορετικά κριτήρια,όµως είναι η πρώτη φορά που δηµιουργείται ανάλογη λίστα στηριγµένη αποκλειστικά στην εκτίµηση που έχουν οι ίδιοι οι πανεπιστηµιακοί. Αυτό επειδή, σηµειώνουν, ακόµα και αν ένα πανεπιστήµιο µπορεί να ιδωθεί και σαν «εµπορικό σήµα», βασικός παράγοντας που καθορίζει τη δύναµήτου είναι η φήµη που έχει στη διδασκαλία και στην έρευνα.

Η νέα «κατάταξη παγκόσµιας φήµης» λοιπόν στηρίζεται σε εκτιµήσεις που έκαναν 13.388 πανεπιστηµιακοί διεθνούς κύρους από 131 χώρες για τη διδασκαλία και την έρευναπου διεξάγεται στα ιδρύµατα. Επελέγησαν καθηγητές µε περισσότερες από 50 επιστηµονικές δηµοσιεύσεις και τουλάχιστον 16 χρόνια υπηρεσίας.

Όπως σε κάθε κατάταξη, υπερτερούν τα αγγλοσαξονικά ιδρύµατα (45 αµερικανικά και12 βρετανικά στα 100), όµως αξιοσηµείωτο είναι ότι εµφανίζονται και ορισµένα γιαπωνέζικα πανεπιστήµια που είχαν πολύ χαµηλότερες κατατάξεις στην τακτική λίστα των «Τάιµς», αλλά και πανεπιστήµια, όπως το Λοµονόσοφ της Μόσχας, τα οποία είτε δεν υπάρχουν καν στις τακτικές κατατάξεις ή συµπεριλαµβάνονται πολύ χαµηλά. Γερµανία, Ελβετία, Ολλανδία και Σουηδία συµπληρώνουν τις ευρωπαϊκές χώρες µε περισσότερες διακρίσεις, ενώ έκπληξη προκαλεί η κατώτερη θέση της Γαλλίας.

Στη λίστα των πιο φηµισµένων πανεπιστηµίων του κόσµου δεν υπάρχει ελληνικό. Τα τελευταία χρόνια πάντως κυκλοφορούν δεκάδες κατατάξεις πανεπιστηµίωναπό διάφορους φορείς (π.χ. Πανεπιστήµιο Σαγκάης) και µέσα ενηµέρωσης στις οποίες χρησιµοποιούνται διαφορετικά κριτήρια. Ετσι σε άλλες τα ελληνικά πανεπιστήµια εµφανίζονται σε σχετικά καλές θέσεις, όπως σε αυτήν του QS World University Rankings – όπου το Πολυτεχνείο της Αθήνας κατετάγη πέρυσι στην 114η καλύτερη θέση του κόσµου στοντοµέα της Μηχανικής και Τεχνολογίας και συνολικά 5 ελληνικά πανεπιστήµια ήταν στη λίστα των 500 καλύτερων του κόσµου – και σε άλλες δεν περιλαµβάνονται.


tanea