Με απόφασή της η ΑΑΔΕ δικαιώνει ουσιαστικά τη ΔΕΔΙΣΑ για μη απόδοση ΦΠΑ στην περίπτωση της εκτέλεσης εργασιών για υπηρεσίες του δήμου.

Η απόφαση αφορά στο κομμάτι της απόδοσης του ΦΠΑ για την τελική διάθεση των απορριμμάτων (δείτε εδώ λεπτομέρειες για την υπόθεση)  Για την απόδοση ΦΠΑ στο έργο της αποκομιδής, αναμένονται ακόμα κάποιες αποφάσεις του ελεγκτικού συνεδρίου. Θυμίζουμε ότι το σύνολο του ΦΠΑ που δεν είχε αποδοθεί αγγίζει το 1.200.000 ευρώ χωρίς τα πρόστιμα.

Στην απόφαση που δικαιώνει τη ΔΕΔΙΣΑ ως προς το κομμάτι της τελικής διάθεσης των απορριμμάτων, αναφέρεται με σαφήνεια ότι η παροχή υπηρεσιών από πρόσωπο που ασκεί με τρόπο ανεξάρτητο οικονομική δραστηριότητα αποτελεί αντικείμενο του ΦΠΑ. Ωστόσο επισημαίνει μια εξαίρεση, αν πρόκειται για παράδοση αγαθών και παροχή υπηρεσιών από το Δημόσιο, τους ΟΤΑ και λοιπά ΝΠΔΔ στο πλαίσιο εκπλήρωσης της αποστολής τους ως φορείς άσκησης δημόσιας εξουσίας, δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του ΦΠΑ, υπό την αναγκαία προϋπόθεση ότι η μη επιβολή ΦΠΑ δεν προκαλεί στρέβλωση των όρων του ανταγωνισμού.

Μεταξύ άλλων στην απόφαση αναφέρονται η λόγοι για τους οποίους ΦΟΔΣΑ όπως η ΔΕΔΙΑ απαλλάσσονται από τον ΦΠΑ όταν πρόκειται για υπηρεσίες που αφορούν στο δημόσιο. Συγκεκριμένα, τονίζεται ότι ανεξαρτήτως νομικής μορφής οι ΦΟΔΣΑ, όπως ρητά ορίζεται από τον νόμο, έχουν κοινωφελή και μη κερδοσκοπικό χαρακτήρα και λειτουργούν χάριν του δημοσίου συμφέροντος.

Από τις διατάξεις του ίδιου νόμου καθορίζεται και η τιμολογιακή πολιτική των ΦΟΔΣΑ, στη βάση των οποίων οι ΦΟΔΣΑ προσδιορίζουν το κόστος διαχείρισης ανά τόνο έτσι ώστε να καλύπτουν το κόστος λειτουργίας τους πλέον της δημιουργίας των απαιτούμενων αποθεματικών για την αποκατάσταση των υποδομών τους και παρέχεται η δυνατότητα να συνάπτουν προγραμματικές συμβάσεις με αντικείμενο αρμοδιότητες επί αστικών στερεών αποβλήτων αποκλειστικά με δήμους -μέλη τους ή με την περιφέρεια στην οποία ανήκουν.

Επομένως με δεδομένο το ειδικό νομικό πλαίσιο των ΦΟΔΣΑ σε σχέση με τη νομολογία του ΔΕΕ στην υπόθεση C-174/14, γίνεται δεκτό ότι οι ΦΟΔΣΑ, για τις προγραμματικές συμβάσεις που βάσει νόμου συνάπτουν για αρμοδιότητες επί αστικών στερεών αποβλήτων με δήμους - μέλη τους ή την περιφέρεια στην οποία ανήκουν, δεν θεωρούνται υποκείμενοι στον ΦΠΑ κατά την έννοια και υπό τους όρους των παραγράφων 2 και 3 του άρθρου 3 του Κώδικα ΦΠΑ περί μη υπαγωγής στον ΦΠΑ των παραδόσεων αγαθών και των παροχών υπηρεσιών που ενεργούν οι φορείς που ασκούν δημόσια εξουσία στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους.

Τέλος διευκρινίζεται ότι η συγκεκριμένη εξαίρεση των ΦΟΔΣΑ από τον ΦΠΑ ως φορέων άσκησης δημόσιας εξουσίας εξαρτάται από τη μη στρέβλωση των όρων του ανταγωνισμού σε βάρος των ιδιωτικών επιχειρήσεων που για την ίδια δραστηριότητα υπάγονται στον ΦΠΑ. Όπως έχει ήδη διευκρινισθεί με εγκύκλιο  ο κίνδυνος αυτός υφίσταται μόνο στις περιπτώσεις που ο δημόσιος και ο ιδιωτικός τομέας πραγματικά ανταγωνίζονται μεταξύ τους όσον αφορά στην ποιότητα και στις τιμές των παροχών τους.

Εν προκειμένω, προγραμματικές συμβάσεις που συνάπτονται κατά τα ανωτέρω για υπηρεσίες σε σχέση με τα αστικά στερεά απόβλητα οι οποίες δεν παρέχονται και από ιδιωτικές επιχειρήσεις παρά μόνο από τους ΦΟΔΣΑ στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους, δεν υπάγονται στον ΦΠΑ. Αντιθέτως, όσον αφορά σε προγραμματικές συμβάσεις που συνάπτονται κατά τα ανωτέρω με αντικείμενο υπηρεσίες σε σχέση με τα αστικά στερεά απόβλητα, οι οποίες παρέχονται και από ιδιωτικές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην περιοχή που εμπίπτει στη χωρική αρμοδιότητα των ΦΟΔΣΑ, η υπαγωγή ή μη αυτών σε ΦΠΑ θα πρέπει να εξετάζεται κατά περίπτωση σε σχέση με το ενδεχόμενο της στρέβλωσης των όρων του ανταγωνισμού σε βάρος των εν λόγω ιδιωτικών επιχειρήσεων που παρέχουν τις ίδιες υπηρεσίες και υπό τους ίδιους όρους, βάσει των διευκρινίσεων που έχουν δοθεί σε σχετική εγκύκλιο.